Overblog Suivre ce blog
Editer l'article Administration Créer mon blog
6 janvier 2008 7 06 /01 /janvier /2008 01:17
Una Gramatica provençala per una Provença d’ara…
 
Lo dinamisme del CREO Provença es pas mai a demostrar. Ne calguèsse una pròva pr’aquò, la poiriam trobar dins l’edicion novèla, repassada e corregida, tirada a 2000 exemplars  de la Grammaire provençale de Martin (Guy) et Moulin (Bernard) publicada en 1998 a 3000 exemplars e agotada – aquesta primièra edicion estant un avatar de la Grammaire du provençal rhodanien et maritime (1983). Levat qualques apondons – dicunt los autors – la diferéncia principala residís dins las mapas en fin d’obratge que se pòdon legir plan melhor que non pas dins la primièra edicion e… dins la cubèrta – qu’a cambiada de color – ont lo títol es en francés e en occitan.
Per rasons pertocant la situacion « geopolitica » (!) en Provença, los autors an pas escrich lo mot « occitan » sus la cubèrta mas an pas vergonha de l’emplegar dins lo tèxte pr’aquò. Lor getarai pas la pèira que lo meteis problèma se tròba dins l’airal lingüistic gascon ont l'emplec del mot « occitan » – popularizat  sens nada vergonha dins los manuals per los Grosclaude, Lapassade, Narioo… e autres promotors de nòstra lenga qu'avián comprés que la lenga del cloquièr o la lenga de la « petita patria » èra una carrièra bòrnia – sembla fòrabandit e ont vesèm espelir de grammaires gasconnes o de méthodes de gascon, e mai aquela regression lexicala – replec identitari ? – se justifiquèsse pas ! Personalament, pensi que l’emplec de occitan lengadocian, occitan gascon, etc. deuriá èsser la règla quand los autors vòlon mostrar lor « particularitat » !
Lo partit pres dels autors de la Grammaire provençale/Gramatica provençala (et atlas linguistique en couleur) a pas cambiat e la lenga d’estudi es la lenga francesa… Nos ofrisson una presentacion airejada e doblidan pas jamai d’èsser clars e precís. Dins l’abans prepaus – qu’an conservat –, o disián dejà en 1998  ; amb aquel prètzfach, an volgut « escapar a l’isolament  del provençal, entrentengut un temps per un corrent de pensada ultraprovençalista, en lo tornar plaçar dins l’ensems sistemic e istoric occitan – reintegracion facilitada per l’adopcion de la grafia ‘classica’ » e presentar un « estat de la lenga mai confòrme a la realitat […] geolingüistica e sociolongüistica ».
De nòtas nombrosas en bas de pagina permeton als autors – sens subrecargar lo tèxte – d’apondre una precision o d’explicitar una causida. Enfin l’obratge s’acaba amb dos capítols que balhan las caracteristicas màgers del vivaro-alpin e del niçard.
Lo succès d’un obratge aital mostra a l’evidéncia que lo mond qu’aprenon l’occitan de Provença an besonh d’una aisina simpla mas fisabla. De senhalar que lo CREO Provença a tanben publicat un Diccionari provençau-francés e un Diccionari de basa francés-provençau, plan utils totes dos e qu’an una cubèrta bilingüa coma la gramatica…
Personalament, m’agradariá que la còla del CREO Provença se decidiguèsse a assumir complètament l’occitan provençau quitament se – o reconeissi plan volontièrs – mas remarcas son pas que parpèlas d’agaça quand vesèm lo trabalh que tomban !

* MARTIN (Guy) e MOULIN (Bernard) Grammaire provençale/Gramatica provençala (et atlas linguistique en couleur), Comitat sestian d’Estudis occitans, CREO-Provença – IEO, 2007, 196 p. – Calade Diffusion [Édisud].

** FETTUCIARI (Jòrgi), MARTIN (Guiu), PIETRI (Jaume), Dictionnaire provençal-français, L’escomessa – CREO Provença, 2003, 572 p. [Diffusion Edisud].

*** LÈBRE (Élie), MARTIN (Guy), MOULIN (Bernard, Dictionnaire de base français-provençal, CREO Provença, 2004, 268 p. [Diffusion Edisud].


Partager cet article

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Lenga
commenter cet article

commentaires

Presentacion

  • : Le blog de Andriu de Gavaudan
  • Le blog de Andriu de Gavaudan
  • : Actualitat en lenga occitana Lenga e cultura occitanas (occitan ancian e modèrne)
  • Contact

Recèrca