Overblog Suivre ce blog
Editer l'article Administration Créer mon blog
6 mai 2008 2 06 /05 /mai /2008 09:32
Aimariái de tornar su l'article de Yves Rouquette e de contunhar mon « rimatoèra »… Sabèm totes qu'aima provocar e los que lo coneisson li passan aisidament sas focadas ; mas se los vièlhs (sic) – e pensi que ne fau partida ! – amb lor viscut de militants e d'aparaires e de promotors de la lenga e de la cultura sabon de qué ne vira ; los joves o novèls venguts a l'occitanisme prenon las paraulas dels ancians a lor « face value », es a dire al primièr gra e se pòt comprendre que sián, a còps, destimborlats.
Ne demòra pas mens que lo que lança d'imprecacions se pren sovent al jòc e fenís per las creire vertadièrament ; desòla sos amics e regaudís sos enemics que tornan prendre los arguments meses aital a lor disposicion.


M. Yves Rouqette (esquèrra)
Estivada 2006


Es benlèu pas la pena de tornar sus la mediocritat reala o supausada dels membres de las dieferentas acadèmias. De segur, a l'imitacion de « Paris, la grand' ville », i aguèt – e ne demòran fòrça – d'acadèmias un pauc pertot que recampavan naturalament los notables locals e, coma a l'Acadèmia francesa, los Immortals son estats – e o son encara sovent – doblidats lèu lèu !
Vanitas vanitatum ! L'èsser uman aima los joguets e los cascavèls… ieu coma los autres !

Çò d'interessant dins l'article de M. Yves Rouquette n'es la tota fin quand escriu : « Ceux qui le [l'occitan] tiennent de famille dispose d'un vocabulaire foisonnant, d'une syntaxe en acier trempé, d'une conjugaison irréprochable. »

Es un argument que ten pas, quitament se i a un brava part de vertat, plan segur… Per n'aver frequentat qualques uns, d'aqueles que l'avián « popat », ai remarcat que se coneissián plan la lenga – lor lenga – pels domenis que los concernissián, èran pas d'una cultura enciclopedica e, en consequéncia, me podián pas assabentar sus la pesca en mar quand l'avián pas jamai vista, la mar ! E, coma avián jamai agut la possibilitat d'escambiar amb de locutors d'aquelas encontradas, o podián pas saber.
Per çò que concernís lo vocabulari en general, es abondós autan en occitan coma en francés pel monde qu'an agut l'escasença de se trobar dins un ambient favorable ; mas totas las familhas que parlavan patoès avián pas un vocabulari enciclopedic !
Vòli pas dire que nòstra lenga occitana siá mai paura que la lenga francesa mas avèm pas las aisinas necessàrias per espandir las coneissenças.

Ne va tot parièr per la sintaxi e las conjugasons…

M. Yves Rouquette critica la manca de coneissenças en occitan ; o poiriá far tot parièr pel francés que, çaquelà, aprenèm a las escòlas (!) …
La coneissença d'un vocabulari bèl, de la sintaxi, de las conjugasons deurián èsser bonas, me sembla… E pr'aquò, un cantaire plan conegut – cresi qu'es Bashung – ditz dins una cançon de son darrièr disc : « Je courirai » (sic) ; qué dire tanben dels jornalistas, presentators, etc. dins los mèdia quand parlan de la « fracture de l'utérus » o dels « festivaux », etc. ?
Qual es lo « vièlh » – subretot s'es estat ensenhaire coma M. Yves Rouquette – que repotega pas quand enten mots mal emplegats o conjugasons escarraunhadas sens parlar de la sintaxi desconeguda ?

Dire que « ceux qui le tiennent de famille » son « les vrais maîtres de la langue » es denegar lo drech e la possibilitat a qui que siá d'aprendre una lenga autra que la qu'a popada !
M. Yves Rouquette fa de reviradas del latin e del grèc e degun li ditz pas qu'a pas lo drech pr'amor a pas popat lo latin e lo grèc classic.
Los que parlan una lenga estrangièra, la pòdon pas parlar coma cal del moment que l'an pas popada !
Los occitanofòns naturals serián los sols capables d'èsser bilingues (o tri- o mai) pr'amor que coneisson – quitament se l'an pas popat ! – lo francés aprés a l'escòla, entendut per carrièras, etc. e l'occitan qu'an popat, eles !
Ieu, pauròt, l'ai pas popat ; l'ai sonque aprés ; adara, ensagi de l'escarraunhar pas tròp e d'ecriure un occitan basic.
Tornarai dire çò que me disiá mon sògre quand vesiá que m'interessava a l'occitan : « I arribaràs pas… Lo patoès, aquò s'apren pas ; aquò se sap ! »
Me desencuseratz, monde… fau mon possible !

Al delà del nom que poiriá èsser « Acadèmia de la lenga occitana » o quicòm mai, e que sembla encolerir M; Yves Rouquette, la question se pausa d'una autoritat reconeguda de totes e acceptada per totes dins lo domeni de la  lenga.

Me permeti de balhar part d'un corrièl de En Jean-Claude Rixte, lingüista e occitanista dubèrt – òc, son pas totes obtuses ! – que m'escriu en parlant de l'Yves :

li demandariáu :
1. se la question de la nòrma se pausa o pas.
2. se se pausa, coma se fai que fuguèt pas reglada dau temps qu'era Secretari generau de l'IEO.
3. se se pausa pas, qunte occitan fau ensenhar en defòra d'Occitania o utilizar dins leis otisses de traduccion automatica (uèi catalan-occitan, deman anglés-occitan...).
4. se l'idèia (o l'appelacion) d' "Academia de la lenga occitana" li agrada pas, qunta mena (e nom) d'organisme de regulacion prepausariá, alevat la fisança a la generacion espontanea o l'intelligencia innada dei usatgiers.
Tot parier coma lei preses dins lo sistema capitalista : sabem ben que son "normalament" armonizats per lo mercat...

La discussion demòra dubèrta…



de seguir benlèu

Partager cet article

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Lenga
commenter cet article

commentaires

Presentacion

  • : Le blog de Andriu de Gavaudan
  • Le blog de Andriu de Gavaudan
  • : Actualitat en lenga occitana Lenga e cultura occitanas (occitan ancian e modèrne)
  • Contact

Recèrca