Overblog Suivre ce blog
Administration Créer mon blog
8 octobre 2013 2 08 /10 /octobre /2013 11:11

Ministre e immigrats…

Vòli pas dire mas lo rambalh fach a l’entorn de las declaracions del ministre de l’Inrerior e de la responsa que faguèt la Duflot, autra ministra, me sembla un pauc derisòri quand vesèm sul fenestron las novèlas que nos venon del vaste monde coma se ditz.

E ieu, fau coma los autres comentators, ne parli del ministre dels truca-colhons – mot inventat i a plan longtemps per M. Esquieu, un diseire occitan ! – que nos la jòga a la Mussolini, sabètz amb un còp de menton per mostrar qu’el es el e que li calrà passar sul còrs se volèm escarnir la Republica !

Vertat es que li cal reconéisser de volontat e de la seguida dins las idèas. Mentre que los autres « faus » tenòrs del governament se son calats tanlèu que lo president a parlat mai fòrt, el contunha de jogar sa musiqueta amb l’acòrd tacit del president de la Republica, de segur.

Menar « lo carri de l’Estat sus las ondas descadenadas » (sic) es pas aisit, ne sèm totes conscients mas, coma totjorn, los que nos govèrnan pensan se’n tirar en fasent a la chut-chut. Lo ciutadan a drech a la paraula mas a pas lo drech de saber los detalhs que, de tota faiçon, pòt pas comprene.

La democracia èra una bona causa tant que se practicava entre los elèits, gessits d’un mòtle identic e gents de bona companhia. Ara que de personas simplas, qu’an pas qu’un diplòma de sens comun, ne vòlon saber mai, la democracia ven quicòm de complicat… coma totas las autras idèas generosas e universalas que França se vanta d’aver mesas en circulacion.

Euròpa es una « tèrra promesa » pels pòbles d’Africa e de l’Orient mejan, especialament Siria. Esitan pas a quitar lor país en guèrra, en se metent dins las mans de traficaires sens escrupuls, per fugir lo malastre e la dictadura despietadosa e ensajar de trobar un país novèl a l’acès de la violéncia òrba.

Un fum tròban la mòrt pendent o al cap del viatge a bòrd d’una barcassa poirida subrecargada. E ne cal dos o tres cents que se nègan a l’encòp a qualques mètres de la riba europèa de Lampedusa (Itàlia) per que nòstres politicians denhen bolegar las ussas e s’indignar.

Los immigrats son pas mai çò qu’èran !

Cronica occitana

Le Petit Bleu de Lot-et-Garonne

Dimenge, lo 6 d'ocotbre de 2013

Repost 0
Andriu de Gavaudan
commenter cet article
1 octobre 2013 2 01 /10 /octobre /2013 12:12

Valls o marcha militària…

« Aquelas gents an vocacion a tornar en Romania », diguèt lo ministre de l’Interior per defendre la politica de destruccion dels campaments mai que rudimentaris dins los quals s’amolonan una part dels qu’an cresegut al paradís francés e a una França, tèrra d’asil. En integrant Euròpa, pensavan pas qu’aurián « vocacion » a recebre los ròdamonds de la finança, e mai generalament, de la globalizacion economica, mas « vocacion » tanben d’aver la decéncia d’anar pas cercar una vida mai bona en defòra de lor país, e subretot en França aclapada pel caumatge ! Tot aquel mond que son pas anats a las escòlas, degun lor a pas pogut ensenhar la « predestinacion ». Aquò me torna en memòria las paraulas d’A. Sanguinetti [†1980), politician UNR de son estat, qu’aviá dich sul fenestron que los Espanhòls avián vocacion a viure dins una dictadura per çò qu’èra incapables de se comportar en democratas (citi de memòria). Nòstre ministre a un argument de mai per justificar aquela « vocacion » : « Aquelas gents refusan de s’integrar.» En meteis temps, quita pas de dire qu’el, nascut en Catalonha, es la pròva viva del desir d’integracion. I a totjorn agut d’immigrants bons e marrits, a totas las epòcas. E los Franceses « de longa » an tendéncia a oblidar que, mai d’un còp e en Occitània tanben, se son pas contentats de recebre los estrangièrs « los braces barrats », coma o cantava Brassens. Las dificultats economicas an totjorn provocat lo regèt de l’Autre, l’estrangièr, per çò qu’es considerat coma lo panaire de nòstra riquesa amendrida. O sabi que cal pas èsser ninòi mas deuriá saber, lo ministre, que la lenga de fusta es pas necessari per expausar pas a la vergonha publica tot un pòble a mens qu’aja rèirepensadas. Mas non, a una femna que tòca lo violon, e donc coneis la musica !

Editorial de La Setmana, n°938

Repost 0
Andriu de Gavaudan
commenter cet article
1 octobre 2013 2 01 /10 /octobre /2013 12:08

La victòria en… cantons !

Vòli pas dire mas semblariá que i aguèsse de rambalh a l’ostal nòstre ! L’ostal, es a dire lo departament d’Òut e Garona per çò que nos concernís. Ça que la, deuriá venir après las eleccions municipalas que son per l’an que ven, al mes de mars.

Levat dins las vilas grandas (sic) del departament ont los líders se son ja declarats, sembla pas qu’aquò se bolègue fòrça. Lo monde i van dapasset – o coa lis, coma dison los Gascons ; lo trabalh municipal contunha de se far e d’avançar quand es possible. Òm se rend compte pr’aquò que nòstres vilatges e vilatjòts, e quitament las vilotetas, an de mens en mens de mejans e que devon se virar cap a las taxas – modestament de segur – per far qué que siá.

Los conses s e lor conselh municipal escampan pas la moneda en general quala que siá lor « color » politica mas los estatjants, ara venguts consumators, son pas jamai contents tanlèu que veson arribar de taxas novèlas. Consumir, òc… mas pagar, non !

En mai d’aquò, per dire de « responsabilizar » los ciutadans, la representacion nacionala obliga ara los vilatges pichons a un escrutin de lista e lor tira la possibilitat de « panachar ». Aital, l’oposicion poirà aver lo drech a la paraula ! A ! lo país de Descartas que se vòl racional e tot e tot.

La racionalitat sembla fugir nòstres politicians locals – los autres tanben, a còps – quand s’agís de modificar los cantons per las eleccions a venir pel conselh general.

Tanleu la novèla lista dels cantons coneguda, al mens dels iniciats, que las forcas e los fusilhs son de sortida. E l’oposicion acusa la majoritat de « magolhas » e d’« enganas ». An benlèu pas completament tòrt.

Lo monde sabon que, de quora en quora, ven necessari de modificar cantons, circonscripcions o autras causas e qu'es generalament la majoritat al poder que fa lo trabalh.

La Drecha a oblidat que quand son camp bailejava tot lo país, los ministres de l’Interior de la majoritat de l’epòca se privavan pas de modificar los limits cantonals o autres a lor avantatge.

Pròva que nòsta democracia tan vantada per los elegits a encara qualques progrèsses a faire ; los electors, eles, an pas res a far d’aquels jòcs estèrles !

Cronica occitana

Le Petit Bleu de Lot-et-Garonne

Dimenge, lo 29 de setmbre de 2013

Repost 0
Andriu de Gavaudan
commenter cet article
24 septembre 2013 2 24 /09 /septembre /2013 16:44

La Merkel über alles !

Bon, qu’es entenut, la Merkel – com disen los Italians – qu’es estada reelegida e los editorialistas que son guaireben tots d’acòrd ende díser qu’es un triomfe. Desempuish la fin de la dusau Guèrra mondiau, ne i a pas avut sonque Adenauer e Kohl dens ua situacion identica. La Merkel ne hè pas partida d’aqueths líders bling-bling qui hèn la Una deus mèdia non pas sonque damb ua mòstra de prètz mès tanben a bicicleta o a chivau o escortats per ua bimbo de las formas generosas e de quaranta ans mei joena. Non, la Merkel n’a pas jamei avut besonh de nat artifici aparentament ende que la premsa s’interessa, tà la criticar o pas, a la soa faiçon de miar la politica deu son país. Quitament se n’a pas podut obténer ua majoritat absoluda, qu’es ua victòria de las beròjas que’u va perméter d’impausar un pauc mei ua vision germanica a Euròpa. Los autes país màgers d’Euròpa que ne’n son conscients e lo nòste president – e lo microcòsme politic – que sap que ua integracion europèa mei grana ne’s poirà hèser qu’a las condicions alemanas. Los Sent-Jan boca d’aur de la politica o de l’economia n’an pas fenit de promòver lo « sistèma aleman » e la soa eficacitat meravilhosa fàcia a la combinazione italiana e a l’arrogància exagonala. Totun, a saber se lo paradís es aleman ! Ne son pas nombrós los qui, en tot adméter un succès evident del saber-har politic de la cancelèra, muishan au dit lo prètz a pagar : com ua politica qui ne hè pas gran causa ende favorizar lo trabalh de las hemnas o lo « temps parciau » hòrt espandit o l’abséncia de l’equivalent deu nòste Smic qui permet d’autrejar salaris de misèria aus obrèrs concernits. Que disen que, sol, lo coble França-Alemanha pòt hèser avançar l’integracion europèa mès, com dens tot coble, que cau trobar un compromés !

Editoriau de La Setmana, n°937

Repost 0
Andriu de Gavaudan
commenter cet article
22 septembre 2013 7 22 /09 /septembre /2013 22:38

Expèrts en comunicacion…

Vòli pas dire mas, ara que vesèm las « tustas cirurgicalas » s’esluenhar de Siria, e França forçada de seguir lo grand fraire estatsunidenc sul camin de la concertacion amb lo tsar de Russia que sosten, fòrt e mòrt, lo dictador el-Assad, los mèdia se tornan virar cap a quicòm mai.

E aqueste quicòm mai es tra que monotòn se parlam de la politica interna.

Lo govèrn contunha d’aver una comunicacion catastrofica cap als Franceses en anonciant, per far cort, tot e son contrari !

Vesi pas que doas possibilitats : o coneisson pas lo francés o lor cal cambiar lors conselhièrs ! Quales que sián los responsables, seriá plan util per totes que tornèsson senon a las escòlas – qu’es un pauc tard ! – al mens legir qualques definicions dins un diccionari e se contentar pas d’emplegar l’expression : « far de semantica ».

L’oposicion fa rampèl al governament ; demest los líders, coma cadun a l’ambicion de venir califa, tot es bon per, o creson, atirar la simpatia dels aderents. Pensavam que la guèrra dels caps èra acabada. Nani ! Lo Copé, bèl primièr, a lançat una mena de bilanç de las annadas passadas qu’a fach un flòp ! Lo Fillon la jòga « personal » e assumís de declaracions que meton son parrtit dins l’embarràs. En viatjant, se vòl donar una estatura d’òme d’estat ; mas son recent viatge a Mòsco sembla d’èsser estat contraproductiu amb sas declaracion d’amistança al Pótin e sa critica de la politica exagonala. Sos quites amics comprenon pas mai sa logica…

Fàcia a aquel espectacle atristant dels uns e dels autres, los sols que se regaudisson son los extrèmes – e subretot l’extrèma drecha – que se contentan de navigar sul desagrat dels Franceses.

Per ieu, vesi pas qu’una bona novèla aquesta setmana. Es la que nos ven de Vatican e del discors del papa Francés que, pauc a cha pauc dins sos discorses, sas intervistas e sos articles, torna adralhar la Glèisa catolica sus un bon camin, mai pròche que jamai de l’Evangèli que o es pas estada pas dempuèi un brave brieu.

Per sa comunicacion, França poiriá demandar benlèu ajuda a Vatican, non ?

Cronica occitana

Le Petit Bleu de Lot-et-Garonne

dimenge, lo 22 de setembre de 2013

Repost 0
Andriu de Gavaudan
commenter cet article
19 septembre 2013 4 19 /09 /septembre /2013 19:14

Asirança anonima !

Coma la lenga d’Esòp, la tela es l’invencion mai bona e mai marrida a l’encòp. Sens èsser un afogat dels malhums socials, i me vau passejar de quora en quora. Generalament, es en seguida d’un corrièl que m’ensenha lo ligam que cal anar veire. Aimi legir tanben los comentaris en reaccion a d’articles pareguts dins la premsa, occitana o pas… Las gents fan, a còps, de remarcas constructivas mas, mai sovent, jol cobèrt de l’anonimat, se daissan anar als sarcasmes, a l’ironia o a la critica estèrla. Es dins lo domeni de la lenga, e especialament de la grafia, que la violéncia e l’asirança se percebon lo mai ; mas los autres domenis i escapan pas tanpauc. E los « enemics » mai acarnassits son generalament pas los que poiriam apelar los « enemics naturals de nòstra lenga e de nòstra cultura » mas d’individús que se pausan en defendeires d’aquesta. Eles, sabon e los especialistas son pas que de nullitats; lors teorias abracadabrantas son las solas senadas cap a un article estructurat que balha de referéncias e cita sas fonts. Foguèsse possible, lor agradarián una « revolucion culturala » coma la qu’impausèt Mao Dze Dong en China a l’epòca. E pr’aquò, la setmana passada, legiguèri dins « nòstra » premsa dos articles dignes d’interès que s’ameritarián tota l’atencion dels « occitans verenoses ». La M. Stenta, dins La Setmana, e la J. Ubaud dins lo Jornalet, meton en evidéncia, un còp de mai, nòstra aculturacion e nòstra alienacion, la segonda en parlant dels « crestats vassalizats » qu’estiman mai de far d’occitan en francés ! per far cort e la primièra que nòta amb tristesa que lo mot catar fa flòri, de la plancha catara al barbacuol catar – mancan los cagadors ! – et tot aquò al nom de la « dinamizacion » del terrador… Paures de nosautres !

Editorial de La Setmana, n°936

Repost 0
Andriu de Gavaudan
commenter cet article
19 septembre 2013 4 19 /09 /septembre /2013 19:12

Lo mesprètz de la diferéncia !

Vòli pas dire mas, amb totes aqueles eveniments serioses e dramatics a nòstra pòrta, me soi demandat s’èra plan rasonable de vos senhalar un dels darrièrs vòtes del Parlament europèu.

Non pas qu’aqueste parlament aja una influéncia fòrta sus nòstra vida vidanta mas, tot parièr, fins al moment que França, aquel grand país, decidirà de quitar Euròpa per afirmar sa sobeiranetat e son particularisme inegalable, fins a aqueste moment, disi, fasèm partida de la Comunitat europèa.

Ça que la, son senon nombroses al mens en nombre tròp imortant a mon vejaire los que son elegits dins aqueste parlament, pagats amb nòstras taxas, etc. Son estats elegits gràcia a l’escrutin de lista que balha la garantia als primièrs de la lista d’un revengut confortalbe que lor permet aital de contunhar lors rodomontadas sens aver ges de pensament per l’endeman d’un punt vista financièr.

I a pas que la Republica qu’es bona filha ; Euròpa tanben !

Tornam a nòstra afar… Lo Parlament europèuven donc de votar en favor del rapòrt Alfonsi (un Còrs) sus las lengas en dangièr demest las qualas cal comptar las lengas istoricas de França dont l’occitan !

Sonque 26 deputats – demest los quals 13 Franceses – an votat contra. E volètz saber qui son los mai coneguts : Le Pen paire, Le Pen filha, Hortefeux, de Villiers e… Mélenchon Jean-Luc [Méluche per sos amics], deputat europèu pel Sud-Ouest.

França, un còp de mai, mòstra aital son especificitat culturala.

Es plasent de veire l’aliança objectiva dins aquel domeni – e d’autres – entre la Drecha extrèma e l’esquèrra de l’Esquèrra.

Es plasent – es una faiçon de dire ! – de veire Mélenchon, lo revolucionari autoproclamat – candidat al remplaçament d’aquel « piòt » d’Ayrault o del « capitani de pedalo » – far vòte comun amb lo FN per aver pas que lo francés en usatge per çò qu’es LA lenga per excelléncia d’un país – França de tota eternitat ! – qu’a portat lum e libertat a l’univèrs.

Al nom de la libertat, cal suprimir totes los que pensan d’una faiçon autra ? Sembla èsser lor evangèli, un evangèli que s’amerita pas que lo mesprètz.

Cronica occitana

Le Petit Bleu de Lot et Garonne

Dimenge, lo 15 de setembre de 2013

Repost 0
Andriu de Gavaudan
commenter cet article
10 septembre 2013 2 10 /09 /septembre /2013 11:59

E se lo dobte…

Coneguda causa sia… Segon las oposicions d’esquèrra e de dreta e un sarròt d’especialistas qui an colomnas dobèrtas dens los mèdia exagonaus, lo nòste president n’es pas son que ua « monaca » incapabla de dirigir lo nòste país. E, dens un monde en crisi, damb guèrras civilas o pas dens çò qu’estó, un còp èra, lo claus de dus empèris europèus : França e Gran Bretanha, lo nòste país qu’auré besonh d’un líder vertadèr… Ailàs ! totas las decisions d’aqueste govèrn, dins los afars intèrnes, ne son pas sonque un cautèri sus ua cama de husta. E, ça disen, la politica miada cap a Siria qu’es a l’auçada de tota la rèsta ! E que n’es tot parièr de Barack Obama, lausenjat – e quitament santificat – au moment de la soa eleccion e criticat ara per la soa manca de decision… Perque ne nos agradan pas sonque los líders capables d’assegurar quaucom un jorn e lo son contrari lo lendoman sens parperejar ? E se lo dobte – e non pas la manca d’assegurança – èra ua de las qualitats primordiaus en çò d’un líder ? B. Obama qu’anonciè urbi e orbi – en fasi damb la « monaca » de l’Élysée – que calèva castigar los dirigents sirians se l’emplec d’armas quimicas contra los lors ciutadans èra provat. Ça que la, fàcia a l’oposicion de soa opinion publica e la deu Congress – sens oblidar lo refús d’engatjament de Gran Bretanha – qu’a cercat autas solucions, mai diplomaticas. Personaument, qu’estimi melhor aquera faiçon de har que non pas la d’un G. W. Bush o autes. Qu’èi mei d’ua rason de n’aimar pas totas las decisions de F. Hollande mès ne’u reprocharèi pas jamès de cercar la decision mei bona – o mens marrida – quan la vita d’estars umans es en jòc. A la representacion nacionau de ne prénguer pas las soas decisions en fonccion d’ua reeleccion eventuau…

Editoriau de La setmana, n°935

Repost 0
Andriu de Gavaudan
commenter cet article
10 septembre 2013 2 10 /09 /septembre /2013 11:58

Lo besonh d’associacions…

Vòli pas dire mas la dintrada es tradicionalament la represa normala de las activitats. Non pas que l’activitat economica o politica se siá estancada pendent los dos meses « consacrats » coma meses de vacanças mas ça que la los mèdia son mai virats cap a las activitats toristicas – qu’es una industria, de segur – e a las gents qu’an la bona fortuna de poder escapar al tren-tren de la rèsta de l’annada pendent qualque temps.

Se los partits politics fan lor dintrada a la fin del mes d’agost (veire la darrièra cronica), los que contribuïsson al malhum social tornan prene lo ritme de lors activitats. Vòli parlar de las associacions de tota mena, de la petanca a l’espeleologia en passant pel teatre, la literatura o l’istòria locala.

Un fum d’aquestas son bailejadas – pas unicament – per d’ensenhaires e, avèm tendéncia a l’oblidar, per de retirats, los « seniors » coma dison a l’ora d’ara. Los ensenhaires profiechan de las vacanças per polsar e tanben per legir o viatjar o far de sejorns lingüistics quand son professors de lenga…

Los retirats, investits dins las associacions, fan coma los autres generalament ; ne profiechan per recebre la parentèla e s’ocupar de lors felens.

Las vacanças acabadas, los drollets a l’escòla, cadun torna prene çò que fa pendent los autres meses de l’annada.

Se lo govèrn deu trobar de moneda e aumentar las taxas, lo monde associatiu, el, deu tanben trobar de moneda ; mas cal que se petaçan, se vòlon viure, per trobar d’aderents que pagan una cotisacion…

Los nombroses forums de las associacions que se debanan al mes de setembre ne son un testimoniatge e aculhisson fòrça visitors mai o mens interessats. Es que dins una societat de mai en mai individualizada, las associacions demòran las solas estructuras capablas de reunir los que se senton isolats e los que creson a la necessitat de crear de ligams en defòra del trabalh amb de personas diferentas.

Nòstre país es ric de sas associacions que son necessàrias per servar una coesion sociala vertadièra que s’agisca d’activitats individualas o d’activitats viradas cap als autres. Son mai que mai los amortidors indispensables en aqueste periòde de crisi economica…

Cronica occitana

Le Petit Bleu de Lot-et-Garonne

Dimenge, lo 8 de setembre de 2013

Repost 0
Andriu de Gavaudan
commenter cet article
10 septembre 2013 2 10 /09 /septembre /2013 11:56

Castigament virtual ?

Que los Franceses ajan pas conegut la guèrra desempuèi l’an pèbre s’enten pas dins los discorses de nòstres politicians. Semblariá que o regretèssen se nos fisèm al vocabulari qu’emplegan. La setmana passada, lo responsable del PS avodèt al pilòri los Munichois de l’oposicion opausats a una intervencion – que seriá ciblada coma se deu ! que los umanistas oblidan pas jamai las populacions civilas – de França en Siria sens i aja una aprobacion de la representacion nacionala. Calguèt que los mèdia faguèssen de tira un pauc d’istòria, foguèsse pas que pels mai joves ! En cò nòstre, fa pas bon istoricament de se trobar pas del bon costat quand la patria es en dangièr de… pèrdre son reng de granda nacion ! Lo president en foncion i deu velhar. O faguèt N. Sarközy per Libia, o faguèt F. Hollande per Mali. Mas ne va autrament per Siria e sa politica del pièger amb lo sosten de Russia principalement. Lo drech d’ingeréncia, lo drech de punir l’estat qu’a un comportament mai que sacamand es a geometria variabla. Quitament se se baton al nom d’Allah e se son plan equipats en armas de tota mena, los jihadistas en Mali son pas exactament l’armada siriana de Bachar Al-Assad amb sos carris d’assaut, sos avions e sos missiles. Una causa es de dire que s’amerita una bona tanada, una autra es de o far ! Lo parlament de Londres ven de forçar Cameron a renonciar e lo quite president estatsunidenc bordeja e ven d’arribar a la conclusion que seriá mai bon d’aver l’acòrd del Congrès per far quicòm. Nòstre president n’es arribat a la conclusion que caliá castigar aquel sacamand mas seràn pas que paraulas verbalas se los autres avançan de reculons per çò que França, dins aquela situacion, pòt èsser pas qu’una força de complement. Passaràn, passaràn pas los Munichois ?

Editorial de La Setmana, n°934

Repost 0
Andriu de Gavaudan
commenter cet article

Presentacion

  • : Le blog de Andriu de Gavaudan
  • Le blog de Andriu de Gavaudan
  • : Actualitat en lenga occitana Lenga e cultura occitanas (occitan ancian e modèrne)
  • Contact

Recèrca