Overblog Suivre ce blog
Administration Créer mon blog
4 mai 2013 6 04 /05 /mai /2013 15:17

Lo dever d’exemplaritat…

 

Vòli pas dire mas los ancians, qu’avián sovent los adagis en boca, serián suspreses de veire que, non solament en abril avèm pas quitat un fil mas encara que lo mes de mai ont, normalament, podèm far çò que nos plai, es pas pressat de nos portar calor.

Quans èri drollet, i aviá d’ancians qu’acusavan la bomba atomica de o destimborlar tot ; ara, es vengut lo temps dels cambiaments climatics que, se fasèm pas mèfi, nos menan a una catastròfa generalizada.

Vertat es qu’avèm tendéncia a nos desfisar de çò que coneissèm pas o mal o que comprenèm pas.

En mai d’aquò, coma sèm abeurats d’informacions gaireben contradictòrias d’un bulletin d’informacions a l’autre o, al mens, d’una setmana a l’autre, n’arrivèm a un punt que cresèm pas mai digun d’aqueles reborsièrs que son los Cassandres de nòstra epòca.

Cadun de nosautres se ditz que, solet dins son canton, pòt pas far grand causa e qu’es, per aquesta rason, que la politica es estada « inventada ». Dison qu’en democracia, lo pòble delèga son poder de decision a una persona qu’elegís e que deu portar sa paraula.

Malurosament, lo valat entre lo « pòble » e la classa politica – se ne cresèm los exegètas de la res publica – es pas jamai estat autan pregond. Las promessas non tengudas se poirián perdonar, perque pas ? se los elegits n’avián, coma se ditz, e se se viravan cap a lors electors per explicar lo cossí del perqué.

Es pas jamai estat aisat de menar un país e las gents o sabon e son prèstas a far de sacrificis per lors dròlles se las escomesas son claras ; mentre qu’avèm – es l’impression d’una majoritat – d’arlèris qui fan los bèls bèls dins los mèdia per dire que se repotegam es que i coneissèm pas res !

De segur, i coneissèm pas res mas vivèm las dificultats de cada jorn mentre qu’aprenèm que d’aubuns se suenhan, eles, sens cap de restriccions.

Son pas totes de revolucionaris los que prenon en asirança la classa politica e que se daissan anar al populisme mai comun de dire que « son totes de coquins ».

Se son pas exemplars, qual o pòt èsser ?

 

Cronica occitana

Le Petit Bleu de Lot-et-Garonne

dimenge, lo 5 d'abrial de  20013

 

 

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article
29 avril 2013 1 29 /04 /avril /2013 19:59

Nach Berlin !

 

« Qu’angueram péner lo nòste linge sus la linha Siegfried », cantava, en noveme de 1939, Ray Ventura et ses collégiens damb las paraulas adaptadas per Paul Misraki. Lo monde que saben çò que ne virè. Autas datas – 1793, 1789… – que venen a la boca deus jornalistas quand evòcan lo tèxte hargat per uns socialistas damb lo sosten deu Front d’Esquèrra (FdG) ende denonciar ua Angela Merkel e lo son « comportament egoïsta » cap als autes païses europèus e, de segur, mei que tot, França. C. Bartolone, president de l’Assemblada nacionala e favorable a la « confrontacion », que mia la manòbra deus qui an decidit de’s bàter contra l’« arrogància » de la Merkel (italianisme). Notatz que las lors intencions e son bonas ! Oficialament, que vòlen ajudar lo president e lo país e que França mia la crotzada contre los Teutons! Mei nacionalistas, mei patriòtas qu’eths… ne’s pòt pas ! Dinc adara, qu’avèvan suportat las (sembla-)esitacions deu President pr’amor que, qu’ac vòlhan o pas, es eth que ten las claus ; coratjós sens estar temeraris, que pensan que la posicion de flaquèr dens la quau se tròban e lo president e lo son prumèr ministre es ideau ende har prevàler la lor linha politica. La lor actitud que’s pòt comprénguer damb un president que vòu, constrenhut e forçat, « moralizar » lar cargas electivas e publicas e téner la soa promessa – un còp ne seré pas costuma ! – d’interdíser l’acumulacion deus mandats electius. Ne son pas suicidaris au punt de votar l’obligacion de s’abeurar a un sol tòs. Estosse ua engana entà forçar la man a l’executiu que ne serí pas susprés. Curiós totun que ne i aja pas avut nada escapadissa a perpaus d’ua dissolucion entà tornar adralhar suu « bon » camin tot aqueth monde que cridassan : « Nach Berlin ! Nach Berlin ! ».

 

Editoriau de La Setmana, n°917

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article
28 avril 2013 7 28 /04 /avril /2013 23:17

Sabètz qu'en principi, a las eleccions venentas, i aurà de cambiaments…

Levat las comunas de 500 estajants e mens, totas las autras auràn de listas que seràn elegidas a l'escrutin de lista… la possibilitat de tirar un nom o de n'ajustar un seràn interdicha.

Pr'aquò l'alternança òme - femna demorarà encara que…

ne i a que demandan que i aja l'alternança mas en ajustant los « gays » : òme - femna - « gay » / femna - « gay » - òme / « gay » - òme - femna…

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Umor
commenter cet article
28 avril 2013 7 28 /04 /avril /2013 00:32

Cal totjorn tornar a Juli çò qu'aparten  a Cesar ; es una question d'onestetat !


Devi donc tornar a la Mela çò que li aparten. Es ela qu'escriguèt, i a plan longemps, que èra plan bon de parlar d'un diccionari a venir mas que, mai lo temps passava mai aquel diccionari semblava l'Arlatenca…

Aviá rason la Mela…


Mas aqueste còp, pensi que lo diccionari es per tocar al pòrt.

Deuriá espelir dins la primièra decada de mai setot va plan e Mauric Romieu lo deuriá poder aver en mans lo 11 de mai quand balharà sa parladissa lo 11 de mai en Avairon.

Vaquí lo tèxte de la quatrena de cubèrta :

 

Cada expression o locucion, explicada e comentada del punt de vista lexical, gramatical e semantic, es balhada amb sa forma correnta, sas variantas, d’exemples preses dins la lenga parlada o literària e sas atestacions dins los diccionaris generals. Utilizadas totas en occitan lengadocian, se tròban jos una forma identica o equivalenta dins los autres dialèctes.
L’obratge es completat per un indèx alfabetic qu’acampa totas las expressions, locucions e variantas e un indèx nocional que permet de tornar trobar las expressions e locucions classadas dins lo diccionari per mots-claus. Aquela culhida es lo fruch d’un trabalh de tria e de la collaboracion de tres autors.
Tot en occitan, ajudarà escolans e estudiants, mèstres e curioses a comprene e a integrar dins lor practica de la lenga aqueles biaisses de dire e de significar.

 


e… la cubèrta  :

 

COUV-Diccionari-Expressions-WEB.jpg

 

N.B. Diccionari d'expressions e locucions occitanas en cò de Vent Terral ; 736 p. - 29 €

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Lenga
commenter cet article
27 avril 2013 6 27 /04 /avril /2013 12:54

Los glorioses en representacion…

 

Vòli pas dire mas, que siá pels uns o pels autres, se pòt pas dire que lo primtemps s’anóncia d’una polida faiçon !

D’en primièr, lo temps jòga al iò-iò e los escarts de temperatura que subissèm son pas jamai estats autan grands en aquesta sason.

Un còp de mai, l’adagi se verifica : « En abril, te cal pas descobrir d’un fil ! » a malgrat de las remarcas dels especialistas que i veson son que supersticions e colhonadas.

Mas, que volètz ? soi pas encara dintrat completament dins lo mond racional que d’unes  nos vòlon impausar. Que un e un fagan dos o que lo capèl de mon oncle siá mai grand que non pas l’òrt de ma tanta, ieu pensi que la causa importanta es lo « viure ensemble » de la faiçon mai bona que siá.

Bon, daissi ma filosofia de cinc sòus per tornar a quicòm de seriós : los devís de nòstres politicians, òmes e femnas confonduts, ara que d’une volrián – o an ja decidit ! –  que i aguèsse pas pus de distincion entre los uns e los autres… Devi èsser tròp piòt per comprene !

Confrontats coma sèm, al travèrs dels mèdia escriches o audiovisuals, a lors declaracions peremptòrias e definitivas, es a desesperar de nòstra representacion nacionala.

La Drecha ten lo ròtle mai aisat coma, pel moment, es dins l’oposicion. Jòga los botafuòc sens aver paur d’un retorn de flama aparentament. Mai d’un a drecha son temptats per una aligança amb la drecha extrèma, aligança que lor permetriá de tornar mai viste al poder…

Los que se considèran coma l’esquèrra de l’Esquèrra semblan d’aver adoptat la règla del botafuòc tanben ; J. L. M. es un bon client dels mèdia, sustot audiovisuals, per çò que sabon que, amb el, l’escandal e l’escartada son pas jamai luènh.

Enfin, avèm nòstre partit de governament que, normalament, sap que se pòt apiejar suls Verds… Al luòc de s’acarar a las dificultats, lo tropèl d’« elefants », novèla generacion, sembla d’aver causit de daissar cadun jogar sa particion en doblidant que, se lo president es elegit per cinc ans, eles se poirián tornar trobar dabans los electors en cas de dificultats màgers…

 

Cronica occitana

Le Petit Bleu de Lot-et-Garonne

dimenge, lo  28 de abrial de 2013

 

 

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article
23 avril 2013 2 23 /04 /avril /2013 12:06

Chaple… Dolor… aplaudiments…

 

 

Al mes de decembre, chaple dins una escòla de Newtown (Connecticut-USA). E tota la comunautat de plorar la pèrda de sos dròlles e de lors professors. La setmana passada, explosion de bombas artesanalas (sic) a l’arribada del maraton de Boston (Massachusetts-USA) amb sa cordelada de mòrts e de ferits mai que mai ; quatre jorns aprèp, la comunautat del barri de Watertown aplaudís e dança per carrièra a l’arrestacion del subrevivent dels dos fraires, presumits copables d’aver pausadas las bombas. Entre aqueles dos eveniments grèus, los Estats Units an conegut d’autres mortalatges ; de segur, ne i aurà d’autres mas del moment que la libertat d’èsser armat coma un pòrta-avions es respectada, la National Rifle Association serà contenta e, amb ela, un fum de familhas. Per tot aquel mond, sufís per neutralizar un sacamand – a bad guy – amb una arma que i aja en fàcia un bon ciutadan – a good guy – amb una arma, e que tira mai viste ! Per se’n téner pas qu’a la reaccion cap a l’arrestacion del pausaire de bombas, la tròbi un pauc desconvenenta. Los aplaudiments, de segur, son faches per exprimir « aprobacion, admiracion o estrambòrd » mas pas per saludar d’eveniments aital. Aprèp lo mortalatge de l’escòla, las gents de Newtown aplaudiron pas en aprenent la mòrt del tuaire. Dos peses, doas mesuras ! Perqué ? Lo país que se podiá vantar, e amb qualque rason, d’èsser un crusòl capable d’integrar los novèls venguts vei aqueste se fendilhar, benlèu en causa de la globalizacion economica, politica, etc. E se lo batedís de las alas d’un parpalhon en Japon a una influéncia de l’autre bòrd del planeta, n’es tot parièr per las idèas o las ideologias, dichas extremistas, que s’espandisson e influençan d’èsser umans en mal de reconeishénça…

 

Editorial de La Setmana, n°916

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article
22 avril 2013 1 22 /04 /avril /2013 19:05

Que seguishem tots las peripecias e benalejas de la lei « Maridatge ende tots ». L'afar n'es pas navèth e m'a hèit brembar d'ua istòria – de segur omofòba com se ditz adara e com tot comportament e tota paraula son -fòbs quicòm ! – que se contava quand èri drolletòt dens mon país « avitalhat peus corbaishs » (com disèvan los que's trufavan de jo e que, segon la terminologia emplegada anuèi èran d'omofòbs, non ?).

Ende nosauts n'èra pas sonque ua amuseta, pas fina fina benlèu mès qu'èrem urós… Ne sabèvi pas a l'epòca qu'èri « omofòb » e comunistofòf, borgesfòb, XVIau arrondimentofòb, parisencofòb, etc.

 

Adara que soi guarit, me pensi, pr'amor que ne disi pas mei arren !

 

& & &

Un gojat que torna a soa de ser dens lo XVIau arrondiment :

« Mair, mair, que ditz tot gaujós, qu'aimi ! »

La mair qu'es tota suspresa e contenta a l'encòp d'aprénguer que lo son  hilh es amorós. Que li pausa questions ende ne saber mei.

« Quina es ? Maria Galanta de Bonamaison de Capsús ?

— Non, mair.

— La Maria Bernadeta de Chamborci Conhac de Capvath ?

— Non, mair. »

Après aver passat totas las coneishenças de la familha e un pauc inquièta totun :

« Ne seré pas la goja ?

— Non, mair.

— Mès enfin, me'u vas díser a la fin ?

— Qu'es lo hilh deu portèr, mair. »


La mair que's seita e la cara dens las soas mans, que s'exclama :

« N'es pas Diu possible. Un comunista ! »

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Umor
commenter cet article
22 avril 2013 1 22 /04 /avril /2013 16:04

  Ieu disi que l'ambicion es una bona causa quand es per servir una bona causa justament ! E, dempuèi qu'a daissat lo PF per fondar lo FLG e vampirizar lo PC, J.L.M. ne fa pròva cada jorn.

Coma la Joana de Domrémy, a entendut las voses del cantic : « Salva, salva la França / Ne l'abandones pas, ne l'abandones pas ! »

Es prèste a governar e a venir Primièr ministre. E fa assaber sas exigéncias : « Ayrault ? Berk ! Sos ministres ? Berk ! Berk ! »

Vòl plan considerar una demanda eventuala dins lo cas que Montebourg seriá, el, Primièr ministre…

Li cal pr'aquò reconéisser que digun, pel moment, li a pas demandat son avís.

 

Jean-Luc Mélenchon a de l’ambition et le fait savoir. Interrogé lundi matin par Europe 1, le leader du Front de gauche, ne le cache pas : devenir Premier ministre, il "travaille à cela", a-t-il reconnu. "Bien sûr, c'est le but. François Hollande avait une chance de faire quelque chose de bien, il l'a ratée. Il peut se rattraper... Il peut me nommer Premier ministre. Je n'ai pas peur !", a lancé le médiatique patron du Parti de gauche, qui assure toutefois ne pas avoir été contacté dans le cadre d’un éventuel remaniement. "J'avais dit que je n'irai pas. Donc on ne m'a rien proposé...", assure celui qui, de toute façon, n’aurait jamais accepté une telle proposition : "ce gouvernement-là ? Oh non... Diriger un gouvernement, oui, mais pour changer complètement de cap...".

 

Ne i a un autre – qu'es sul joquièr de l'Assemblada nacionala – qu'a fach saber qu'èra pas interessat ; aquel tanpauc, digun sembla pas de li aver demandar son avís.


Evoquant une «rumeur», le président de l’Assemblée nationale, Claude Bartolone (PS) - très populaire parmi les députés de gauche comme de droite -, a assuré hier sur Canal + qu’il n’était pas intéressé par le poste de Jean-Marc Ayrault à Matignon.

 

En revenja, ai pas pogut tirar res del Gaston Lagaffe que sa sola responsa es estada : « M'enfin ! »

 

Ieu, personalament, aquò m'interessariá mas ai l'òrt a preparar e l'èrba a l'entorn de l'ostal que comença d'èsser un pauc longa. En mai d'aquò, pòdi pas envisatjar de far se pausar l'elicoptèr sul prat a costat de l'ostal ! Es pas que la plaça manca, que non pas ! mas los vesins – que se tròban a un centenat de mètres – m'an ja prevengut que nos trobam dins una zòna protegida e que, sols, los petarèls, los 4x4, los quads e las talhairas per la pelena son admeses…

Donc, en principi, soi pas interessat mas vòli pas insultar l'avenidor. Cal pas jamai dire : « Font, beurai pas jamai de ton aiga… »

 

 

Ai volgut far conéisser nòstra posicion sul sicut urbi et orbi per encoratjar d'autras presas de posicion.

Ajudarà o ajudarà pas lo president ? Dison qu'aima pas aver a causir, mas aurai fach mon dever e tot mon possible per l'ajudar a sortir del desamor ont sembla se trobar ara…


 

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Umor
commenter cet article
20 avril 2013 6 20 /04 /avril /2013 23:24

Quand lo moral es bas…

 

Vòli pas dire mas, dins lo periòde que vivèm, me demandi cada jorn un pauc dins quina direccion me calriá anar per trobar qualque satisfaccion.

Coma los autres Franceses, agachi lo fenestron per m’assabentar un pauc sus çò que se passa al dedins e al defòra de l’exagòn. Coma un minoritat de Franceses, soi un afogat de la premsa escricha « seriosa » que me permet de ne saber un pauc mai.

E, cada jorn, ne soi a legir de novèlas que te fan desesperar de l’Òme e dels òmes (las femnas compresas). E semblariá que i agèsse pas que los « trens que son en retard » qu’interessan los legeires o los telespectators.

Pels mèdia, las novèlas de l’estrangièr son pas que catastròfas, chaples, crimis, etc. Las novèlas interioras – « domesticas » coma se ditz de mai en mai, per emplegar un anglicisme bèstia en francés – nos pòrtan pas que barraduras d’usinas, caumatge e, dempuèi qualque temps, la « moralizacion » necessària de la vida publica per nòstra democracia « a la francesa » qu’es de mai en mai malauta.

O sabèm que vivèm dins un mond dangierós ont tot va viste viste. O sabèm que l’individualisme exagonal – per parlar pas que de França – a crescut d’una faiçon exponenciala. Cadun de nosautres vòl tot de tira…

Se lo vesin a una veitura nòva, nos ne calriá una tanben ! La tecnologia modèrna deu (!) èsser accessibla a totes : ordenadors, telefonets intelligents, lausas electronicas, televisions « conectadas », etc.

La maxima de l’ora d’ara sembla èsser : « O vòli, donc me o cal ! » Degun s’interròga pas pus sus la pertinéncia d’un tal rasonament. E los drollets seguisson los parents dins aquela dralha que siá pels apleches tecnologics coma per la mòda ; los parents fan pas gaire pròva ni d’oposicion ni d’inercia ! « Que volètz, mossú, volèm que nòstres dròlles sián coma los autres ! » E ça que la, an pas totes legit Rabelais e l’istòria dels motons de Panurge.

E, ailàs ! vist lor comportament, son pas los òmes politics que nos ajudaràn per trobar un peçuc d’optimisme, arrapats que son a lors vièlhas lunas !

 

Cronica occitana

Le Petit bleu de Lot-et-Garonne

Dimenge, lo 21 d'abril de 2013

 

 

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Vida vidanta
commenter cet article
16 avril 2013 2 16 /04 /avril /2013 15:24

Inventari… e chaple !

 

Lo nòste president de la Republica qu’es de plànher ! N’es pas pr’amor que sembla d’estar vadut devath lo signe de la ploja : presa de foncion, viatge a Marròc… N’es pas tanpauc pr’amor deu comportament de qualques uns deus sos ministres qui ne mancan pas ua escadença ende amuishar que las lors capacitats intellectualas serén mei emplegadas ne i avosse pas un Prumèr ministre deu « carisme d’ua ustra » – expression emplegada per la C. Duflot a perpaus d’era medisha. Mès, après la traïson e l’engana deu son cirugian preferit (!), qu’avèva pres ua decision hòrta, hèita ende li tornar l’estima – au mens que s’ac pensava – deus Francés : que cada membre deu govèrn e hàcia public lo son patrimòni. Aquesta mesura, presa ende amatigar los esperits, que deu, en principi, n’estar pas sonque lo prumèr estage d’ua lei a vénguer qui deu pertocar tots los elegits. Patatrac ! Ua estona après que l’inventari ministeriau e avèva hèit lo son camin cap a totas las redaccions deus mèdia, ua despacha – e imatges tanben de segur –, venguda deus Estats Units, qu’anonciè l’explosion de bombas « plantadas » a l’arribada deu maraton de Boston (Massachusetts). Lo reclam d’aqueth « mortalatge » [qualques mòrts e centenats de herits] – véder los mèdia – que hasó lo torn deu planeta, relegant las consequéncias de la decision presidenciau a un episòdi francofrancés quan la soa intencion èra de hèser saber a Euròpa e mei lonh enqüèra que França èra capabla de promòver un « blanc mei blanc que lo blanc ! » Las reaccions apassionadas d’un sarròt que dèisha augurar ua pièla d’esmendaments a la lei a vénguer ; ne son pas nombrós los elegits, que sian de la majoritat o de l’oposicion, prèstes a caminar cap al « sacrifici », « vestits de blanc e de probitat candida » 

 Editoriau de La Setmana, n°915

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article

Presentacion

  • : Le blog de Andriu de Gavaudan
  • Le blog de Andriu de Gavaudan
  • : Actualitat en lenga occitana Lenga e cultura occitanas (occitan ancian e modèrne)
  • Contact

Recèrca