Overblog Suivre ce blog
Administration Créer mon blog
18 juillet 2012 3 18 /07 /juillet /2012 14:04

Ua pensada taus doblidats…

 

Lo temps ne segueish pas totjorn lo calendèr e, a maugrat que hàcia quauques esfòrç, lo sorelh qu’es enqüèra un pauc timidòt sus la màger part de l’exagòn. E las gazetas que’s hèn lo reclam de julhetistas qui repotègan contra la soa abséncia e la manca de calor. Que ne i a qui serén prèstes a demandar lo remborsament de las lors despensas ! Degun n’a pas enqüèra dit qu’èra la fauta deus qui nse govèrnan, totun ! Ua presidéncia navèra e « normau » que’s hica en plaça dab quauques tastuquejadas e, de segur, ne deu pas estar aisit, après un lustre dab un iperpresident qui metèva en scèna autant plan la soa vita publica coma la soa vita privada. Au cors de la soa entervista deu Bastille Day – lo 14 de julhet en anglés – que reconeishó, a perpaus deu piuladís – tweet – de sa companha e de la reaccion deu son hilh – que la « normalitat » n’èra pas quaucom d’aisit mès que, d’ara en avant, haré tot lo son possible tà non mesclar pas lo public e lo privat. Levat aquera declaracion, tot lo demei qu’estó « normau » e dens la soa entervista – esfòrç rigorós entà sortir de la crisi, etc. – e dens la debanada de la jornada – passada de las tropas suus Camps Elisèus e deus avions dens lo cèu de la Capitala… França qu’es França e los Francés qu’ac aiman atau, ça disen las gazetas e lo nòste president navèth que s’inscriu dens aquera tradicion. Ne i avó pas nada tà brembar las paraulas deu Georges : « Lo jorn del 14 de julhet, demòri dins mon lièch moflet ; La musica que va al pas, tot aquò es pas mon afar ! » Que i avó tanben la publicacion deus recipiendaris de la Legion d’aunor qui, de segur, se la meritavan, la barlòca ! Quauques oblidats benlèu : las victimas deus capitanis d’industria que quilhan lo roge a la botoèra : normau, qué !


Editoriau de La Setmana, n°877

 

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article
14 juillet 2012 6 14 /07 /juillet /2012 17:15

Omenatge als doblidats !!

 

Vòli pas dire mas l’estiu es començat dejà dempuèi qualques jorns e lo solelh es encar un pauc timidòt sus la màger part de l’exagòn.

E, demest los primièrs julhetistas, n’i a que son pas contents se ne cresèm las gazetas ; repotègan contra lo temps que fa e l’abséncia de solelh e de calor…

N’i a quitament que demandan lo remborsament de lors despensas en causa d’aquò ! Avèm pas entenut degun encara dire qu’èra la fauta del governament mas, se lo solelh fa pas un esfòrç, soi segur qu’aquò serà l’objècte d’un micro-trepador a venir…

A l’ora qu’escrivi aquela cronica, lo defilat militar es acabat e nòstre president a complida son intervista amb los jornalistas de las doas canaus màgers.

En legir las despachas publicadas sus la tela, ai pogut aprene qu’estimava fòrt e mòrt que vida publica e vida privada, malgrat l’afar del « tweet » de sa companha e la relança de son filh ainat, serián respectadas.

Pel demàs, res que de causas convengudas : l’armada e la nacion, las prioritats nacionalas dins un ambient de rigor rigorosa (!), la posicion de França sus Siria e Mali, etc.

Ieu, soi gaireben totjorn estat coma lo Georges que cantava : « Lo jorn del 14 de julhet, demòri dins mon lièch moflet. La musica que va al pas, tot aquò es pas mon afar ». Ai pas jamai considerat que las passadas de las tropas nacionalas – e autras quand son invitadas – ajudava a rendre nòstre nacion mai fòrta e a far que nòstre país siá melhor considerat.

O sabi que la classa politica met en avant l’omenatge rendut a d’òmes e de femnas que prenon la risca de pèrdre lor vida per la Nacion. Dins aquel cas, calriá metre en avant tanben lo sacrifi de milierats d’autres que pèrdon lor vida a la ganhar e qui, en seguida a un accident o quicòm mai, daissan una veusa o un veuse e de drollets sens que digun se preocupe de lor un omenatge public.

Lo 14 de julhet es tanben lo jorn de las promocions dins l’òrdre de la Legion d’onor, qu’èra a l’origina reservada als militars pels faches d’armas. Ara, se i tròba de tot e soi pas segur que totes los recipiendaris se la meritèssen, aquela barlòca !

Ne son los testimònis, totes aqueles capitanis d’industria, soventes còps filibustièrs, que pòrtan lo roge a la botonièra de lor vèsta mentre que deurián aver lo roge de la vergonha al front… per lor comportament cap a lors obrièrs o a lors emplegats.

Aital va la vida ; dins lo triptic que se tròba sul fronton de las maisons comunas, lo mot « egalitat » es sovent doblidat…

 

Cronica occitana

Le Petit Bleu de Lot-et-Garonne

Dimenge 15 de julhet de 2012

 

 

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article
9 juillet 2012 1 09 /07 /juillet /2012 18:09

Ont te tròbas ? (silenci abissal)

 

« La tèrra es blava coma un irange », a escrich Éluard. Sabi pas se i a una relacion amb la « pana logiciala » de l’operator istoric de la telefonia Francesa que daissèt, la setmana passada, sos 27 milions d’abonats sens possibilitat de comunicar. Quitament se tot èra tornat a la normala un quinzenat d’oras mai tard, los especialistas-maison ne son encara a se pausar de questions. Lo client lambda aprendrà, el, que i a agut un « disfoncionament logicial » dins los equipaments « de còr de malhum », etc. – ieu, ai pas comprés grand causa ! – e que son operator lo farà beneficiar d’una jornada de prètzfach suplementària a gratis en compensacion. Autrecòps, es a dire un quizenat d’annadas a, una pana èra una pana e fasiam amb ela. Ara, una pana dins aquel sector economic ven un afar d’estat e los ministres concernits se son invitats en cò del PDG per obténer d’explicacions. La ministra de l’Economia numerica, Fleur Pellerin, foguèt pas convencida benlèu per las responsas e lo fach d’apréne que « la risca zèro existís pas » e a demandat « un audit sus la securitat dels malhums, amb las despensas eventualament a la carga de l’operator ». Tot aquò per dire que sèm totes, institucions, entrepresas o particulars, dependents d’aquelas avançadas tecnologicas per totes los actes – o gaireben – de nòstra vida. Volèm l’instantaneïtat de las comunicacions amb l’Autre del moment que pagam un abonament pel telefòn e los servicis associats. En mai d’aquò, exigissèm una obligacion de resultat sens voler prene en compte que los apèls, SMS o corrièls creisson d’una faiçon mai o mens exponenciala e que los malhums son benlèu pas totjorn a l’auçada del trafic que generan. Nòstras societats modèrnas serián vengudas de societats dels pès d’argela ?

 

Editorial de La Setmana, n°876

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article
7 juillet 2012 6 07 /07 /juillet /2012 17:10

Un bison en estiu… descobèrtas futadas !

 

Vòli pas dire mas, quitament se, adara, soi pas mai concernit, me cal, coma totas los Franceses, viure a l’ora de las « grans vacanças » !

Pensi que sèm un dels rares païses ont, tradicionalament, lo païs se met, al mens dins l’esperit, en vacanças.

Per aquò far, cal dire que sèm ajudats ! Los mèdia, subretot audiovisuals, càmbian los programas e fan de redifusions aquí ne vòls aquí n’as.

Tot es fach per vos far doblidar los pensaments de la vida vidanta. Tanlèu la ràdio o la tele dubèrtas, podètz entendre parlar de la plaja e dels diferents mejans per pas agafar lo càncer en causa dels rais UV o per pas vos far pónher per las medusas.

Semblariá que tota la França anèsse au bòrd de la mar, la granda blava o la mar granda… Es benlèu pas complètament faus e cal ben rconéisser que, pendent los meses d’estiu, i a un desequilibri entre lo nòrd e lo sud. La toristalha adòra far de bronzacuol pendent sos comjats.

Tre las primièras oras, lo Parisenc monta dins sa veitura e, malgrat lo conselhs de Bison futat, pren l’autorota cap al Sud o al Sud-Oèst per se trobar lo mai viste possible los pès dins l’aiga.

Avètz remarcat qu’ai dich « lo Parisenc » quitament se, urosament, n’i que venon d’enlòc mai. Avètz remarcat tanben qu’ai pas mençonat lo Sud-Èst ; es que lo Sud-Èst existís pas en cò nòstre. Avèm pas qu’un Sud-Oèst o un Sud que va de la frontièra italiana  a, mai o mens, Besièrs. Soi pas assabentat de la posicion dels geografs sus aquel sicut.

Urosament que i a qualques personas sàvias que aiman melhor passar de vacanças a la calma e profiechar de la natura, coma se ditz. Aqueles prenon lor temps e se ronçan pas sus l’autorota. D’arribar sus la plaja los interessa pas mas aiman de se pèrdre dins los vilatges e vilatjòts de nòstre. Aiman de descobrir e l’arquitèctura e la cosina e las gents…

Ailàs ! sèm dins un monde ont l’Autre passa al segond nivèl e las gents de l’endrech, los natius qué, son pas totjorn atentius als visitors que sián del ser o del matin !

En Òut e Garona, las descobèrtas a far son nombrosas ; ne soi tot vergonhós, ieu que coneissi pas lo país qu’adoptèri i a un pauc mai de quaranta ans ! Alavetz, vosautres que me legissètz, seguiscatz pas mon exemple e gausatz descobrir aquel país que, dison los letraferits, semblan a Toscana…

 

Cronica occitana

Le Petit Bleu de Lot-et-Garonne

dimenge, lo 8 de julhet de 2012

 

 

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article
5 juillet 2012 4 05 /07 /juillet /2012 11:40

« Les physiciens ont découvert le boson de Higgs avec 99,9999 % d'exactitude »

(Le Monde, dijaus, 3 de julhet de  2012)

 

En mei d'aquò, se ne'n credem la gazeta, normaument lo nom d'ua descobèrta qu'es atribuit au son « inventor » ; aquí, que son estats mei d'un… e Steven Wienberg [prèmi Nobel de fisica 1979], qu'a popularizat l'expression, qu'expliquè en mai de 2012 que s'èra enganat dens las datas de publicacion e qu'avèva servat lo nom deu que pensava estar lo prumèr.

E donc, lo « boson de Higgs » n'es pas lo son !


Be gausan apèrar aquò de « sciéncias exactas » !

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Curiosa
commenter cet article
4 juillet 2012 3 04 /07 /juillet /2012 09:37

Elegàncias en libertat…

 

Entà la soa prumèra virada europèa, dauna Aung San Suu Kyi, prèmi Nobel de la Patz 1991, qu'a hèit un triomfe.

Mantenguda en isolament pendent un quizenat d’annadas, aquera hemna qui, a l’epòca, èra guaireben ua icòna, qu’a suscitat ua curiositat grana de la part deu mitan politic europèu.

Qu’estó recebuda, au mens en França, com un cap d’Estat en visita d’estat. Totjorn l’arrisolet aus pòts e l’anar mesurat, qu’amuishè ua elegància a l’encòp simpla e solemna e los sos perpaus, mesurats tanben, qu’estón ende demandar au monde occidentau d’acompanhar, damb luciditat e circonspeccion, los prumèrs pas d’ua democracia a vénguer en Myanmar (Birmania).

Pressada de questions sus la junta e lo son comportament cap a era e au pòble birman, que digó que lo pasat èra lo passat e que, peu moment, e’u semblava que lo president Thein Sein avèva la volontat de democratizar lo país.

Qu’èra un plaser de véder e enténer aquera hemnòta de l’aparéncia frèula portar ua paraula tan hòrta, autan en la preséncia deu nòste president com de las « hemnas francesas qui comptan » au cors d’un repaish organizat en lo son aunor.

A nòste tanben, qu’avem hemnas de la paraula liberada e de l’identitat afirmada e qu’es ua bona causa, mès arren n’es perfèit !

Ségolène que ven de har l’experiéncia d’ua des·hèita electorau progamada en se créder, en la soa qualitat d’èx-candidata presidenciau, au-dessús de la lei comuna taus candidats socialistas.

Valérie, segonda companha de F., qu’escriu en legenda d’ua fòto de François e la soa èx : « Que’m cau har damb aquò ».

« Musiciana, qu’es un pau mei glamour que Na Ayrault, professora d’alemand dens un collègi de la banlèga de Nantes », ça ditz Anne, molhèr deu ministre de l’Interior, « liberada » era tanben !

 

Editoriau de La Setmana, n°875 

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article
3 juillet 2012 2 03 /07 /juillet /2012 12:41

Na Anne Gravoin qu'es ua violonista coneguda [prumèr prèmi de violon e de musica de cambra deu Conservatoire de Paris]…

Desempuish lo 1er de julhet de 2010, qu'es maridada a En Manuel Valls – divorciat e pair de quate dròlles – ministre de l'Interior [Marcèu Esquieu aviá popularizat lo tèrme de : ministre deus trucacolhons].

Dens ua entrevista a Le Parisien deu divés 29 de junh de 2012, que declarè :


« Musicienne, c'est un peu plus glamour que Mme Ayrault, prof d'allemand dans la banlieue de Nantes. »

 

“ Ah, qu'en termes galants, ces choses-là sont dites ! » ça ditz lo poèta !

Que tròbi aqueras paraulas ofensantas entà Na Ayrault, esposa deu Prumèr ministre e, en medish temps, ofensantas entà tots los ensenhants…

La molhèr deu Prumèr ministre ne seré pas son que ua « caillera » ?

N'es pas possible !

Mès, de segur, ne soi pas son que un fallocrata – repentit ?

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Vida vidanta
commenter cet article
1 juillet 2012 7 01 /07 /juillet /2012 22:56

Femna, femnas, femna…

 

Vòli pas dire mas, per sa primièra virada europèa, Dòna Aung San Suu Kyi a fach un triomfe.

Privada de libertat per la junta birmana pendent un quinzeanat d'annadas, e recentament liberada, es evident que la qu'èra a l'epòca gaireben una icòna – e que l'es venguda encara mai – a suscitat un curiositat granda de la part del mitan politic europèu ; foguèt aculhida, al mens en França, coma un cap d'Estat en visita d'Estat !

Totjorn lo sorrire als pòts, faguèt pròva pendent son empresonament d'una determinacion constanta e d'un coratge bèl. De segur, èra pas detenguda dins una càrcer comuna mas los sols contactes qu'aguèt pendent tot aquel periòde foguèron los qu'èran aprovats per la junta…

Fa que sa visita e sos comentaris èran velhats per totes, sustot coma anoncièt, fa qualque temps, que fasiá fisança – mas los uèlhs dubèrts ! –al president Thein Sein, son carcerièr, per democratizar lo país.

Dins cada país e a cada discors, sa posicion cambièt pas jamai. Caliá ajudar Myanmar (nom de Birmania a l'ora d'ara) a venir un país « normal » e levar las sancions economicas ara que la junta, en la persona de son president, aviá cambiat d’idèa.

Questionada sus la conducha passada dels militars, diguèt que lo passat èra lo passat e que çò que l’interessava èra l’avenidor de son país e de sos conciutadans.

Èra un plaser de veire aquela femnòta de l’aparéncia frèula portar una paraula tan fòrta. E son rescontre amb las « femnas francesas que comptan » al Musèu Marmottan foguèt un moment important amb la societat civila. Conselhs que pòdon semblar ninòis coma lo de  balhar una bona educacion als drollets en lor ensenhar a respectar las femnas…

Sa visita ocultèt un pauc nòstras femnas exagonalas que fan parlar d’elas per de causas que me semblan, a ieu, un pauc ridiculas. Ségolène que ven de far l’experiéncia de la desfacha, desfacha qu’a provocada en se plegant pas a la règla comuna de designacion dels candidats. La companha de nòstre novèl president que ten a demorar « liura » e « femna » a l’encòp mas que sap pas amagar sa gelosiá… Vos ai gardat la remarca d’una tresena, la femna del sénher Valls, « ministre dels trucacolhons » ® [ministèri de l'Interior] que se pausa en s’opausant a la femna del Primièr ministre :  « Soi una femna liura, soi una musiciana coneguda ; es autra causa que d’èsser una professora d’alemand dins la banlèga de Nantes ! » Sens comentari…

Femna, femnas, femna…

 

 Cronica occitana

Le Petit Bleu de Lot-et-Garonne

Dimenge, lo 1er de julhet de 2012

 

 

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article
28 juin 2012 4 28 /06 /juin /2012 21:47

En çò de Tozy, tot n'es pas grana literatura mès que's cau sovnéguer qu'estó escriut a l'entorn de 1900…

E, a jo, aqueth autor, poèta-obrièr com ne i avèva tant que m'agrada…

 

 

 

 

MARIDATGE

        Per aumentar lo nombre deus cocuts,
        Lo vielh Capdèth qu’esposèt Josefina,
        Joena dròlla de fièra mina,
    4    Que li avè sentit quauques escuts.
        Tanben dívatz pensar, lo jorn deu maridatge,
        Se la nòça, sur son passatge,
        Veigot las gents badoquejar
    8    E s’entenot caquetejar.35 Maridatjé
        « La prauba dròlla ! — Quin malur !
        Quina pietat ! » ditz lo talhur.
        — Quina honta, ça ditz lo haur,
    12    Lo nòvi sentís l’espitau.
        — N’es pas fotut de tocar pè »,
        Ça ditz la goja deu curè.
        « Lo praube òme, digot l’Annà,
    16    Coma va har per se’n tirar.
        — Per se’n tirar, digot Janina,
        Se’n tirar, rai ! se’n tirerà ;
        Mès que serà per l’i botar
    20    Que divan plànher Josefina. »
                        Moralitat
            Dans le jardin du mariage,
            Quand on est trop vieux jardinier,
            Rien ne sert d’avoir du courage,
    24        Le principal, c’est de pouvoir planter.

 

 

 

(caco) grafia de l'autor…

 

MARIDATJÉ


        Per aoumenta lou noumbre dous coucuts
        Lou bieil Cadèt qu’espousèt Josephino,
        Joueno drolo de fièro mino
    4    Que li aouè sentit quaouques escuts
        Taben diouotz pensa, lou jour dou maridatje,
        Se la noço sur soun passatje
        Beygout las gens badouqueja
    8    E s’entenout caqueteja.
        — La praoubo drolo. — Quin malhur,
        Quino pietat, dits lou taillur,
        — Quino hounto, sadits lou haou,
    12    Lou nobi sentis l’espitaou.
        — N’es pas foutut de touca pè,
        Sadits la gouyo dou curè.
        — Lou praoube home, digout l’Anna,
    16    Coumo ba ha per s’en tira.
        — Per s’en tira, digout Janino,
        S’en tira, raï ; s’en tirera,
        Mais que sera per li bouta
    20    Que diouon plagne Jousephino.
                        Moralité
            Dans le jardin du mariage,
            Quand on est trop vieux jardinier,
            Rien ne sert d’avoir du courage,
    24     Le principal, c’est de pouvoir planter.

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Literatura
commenter cet article
26 juin 2012 2 26 /06 /juin /2012 17:19

Antony Tozy (1852-1911) – que coneishetz – qu'escrivèva en francés tanben ; que ns'a deishat dens lo libe Déns las sègos, publicat en 1900 de tèxtes francés : Chansons et monologues.

 

 

 


L’AUTRUCHE


        Un vitrier gascon, d’une humeur vagabonde,
        Voulut faire le tour du monde ;
        Et sac au dos une règle à la main
    4    Bien équipé pour ce voyage,
        Un beau matin il quitta son village
        Pour s’en aller gagner son pain.
        A force de marcher, on fait bien du chemin.
    8    Aussi, après avoir couru maintes campagnes,
        Passé des plaines et des montagnes,
        Franchi des fleuves et des mers,
        Il arriva dans un désert
    12    Avec son mastic et son verre.
        Là, vaincu de fatigue, à l’ombre d’un palmier,
        On vit le jeune vitrier
        Poser son baluchon en poussant un soupir,
    16    S’affaisser et puis s’endormir.
        Une autruche affamée, (l’autruche a un bon flair),
        Attirée par l’odeur du verre
        Accourut au galop du bout de l’horizon,
    20    Et devant cette proie facile
        Au milieu d’un pays stérile,
        Faillit tomber en pâmoison.
        « Je vais faire, dit-elle, un repas des plus chic,
    24    Que vois-je, oh ciel ! du verre et du mastic,
        Un couteau, un marteau d’acier
        Et quelques tampons de papier,
        Ce sont bien là des mets d’autruche.
    28    Or, tant que ce pekin pionce comme une bûche
        Profitons de notre appétit
        Pour en tirer un bon parti. »
        La voilà donc fouillant dans la valise,
    32    Et boulottant la marchandise.
        Tout y passa, et la coquine
        Le ventre plein se léchait les babines
        Lorsqu’elle aperçut à ses pieds
    36    Un petit torchon de papier.
        « Tiens, dit-elle, c’est un journal,
        Ça ne peut pas me faire du mal. »
        Et aussitôt gloutonnement,
    40    Faut-il le dire,
        Elle avala ce document,
        Sans même le lire.
        Hélas ! ce fut son châtiment,
    44    Car, ce journal était un journal politique.
        On y parlait des élections,
        Sa prose en était cholérique.
        Elle n’en fit pas la digestion,
    48    Elle en eut d’abord la colique
        Puis le ventre en révolution
        Et… creva dans des convulsions.
            Et le vitrier ?
        Le vitrier n’était pas en baudruche,
    52    Car profitant de l’occasion,
        A son réveil il boulotta l’autruche,
        Puis s’en revint dans sa maison.
                    Moralité
        Ceci prouve qu’on ne doit pas
    56    Manger de la prose après les repas.
        Et que l’on doit surtout dans le désert,
        S’estimer très heureux de boulotter du verre.



Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Literatura
commenter cet article

Presentacion

  • : Le blog de Andriu de Gavaudan
  • Le blog de Andriu de Gavaudan
  • : Actualitat en lenga occitana Lenga e cultura occitanas (occitan ancian e modèrne)
  • Contact

Recèrca