Overblog Suivre ce blog
Administration Créer mon blog
11 janvier 2010 1 11 /01 /janvier /2010 11:20

Grandor e decadéncia…

Lo Jospin novèl es arribat ! N’es demorat a l’ora vièlha del septenat mas nos torna amb un « plan com » de primièra : doas oras d’entretens a venir sul fenestron e un libre Lionel raconte Jospin, tirat de la matèria televisada, sens doblidar los passatges dins las emissions de ràdio e de television. L’« austèr que s’escacalassa » fa lo bilanç de sa vida, politica mai que tot, e sembla èsser content d’el ! Nos apren qu’es estat un òme engatjat gaireben dempuèi totjorn e estima que son percors es onorable. Per festejar aquel eveniment, aviá convidat tota la crèma del PS ; se’n son trobats qualques uns de doblidats mas aquò deu èsser en causa dels servicis postals o de las condicions climaticas. Coma un fum d’autres en politica, Lionel lo modèst a totjorn avut una consciéncia nauta de se. Coma d’autres que balhan lor còrs a la sciéncia, Lionel s’es metut al servici de França e auriá quitament fach don de sa persona se se foguèsse pas espatarrat sus la marcha de l’eleccion presidenciala. A agut fòrça contrarietats pr’aquò : Mitterrand e son amistat per Bosquet, Chirac e sa concepcion de la republica, etc. sens doblidar Chevènement que foguèt un element de discòrdi e provoquèt lo fracàs , segon el, de sa « resistibla ascencion ». D’aver abandonat sos amics politics e sos electors al mitan del ga un 22 d’abrial, d’aver agut qualques paraulas duras per lo pregadieu Royal e mantuns autres, tot aquò existís pas mai… La rancura pels autres, l’oblit per el ! La setmana passada pr’aquò, Lionel aguèt la satisfaccion de passar la serada en companhia d’un areopagi de personalitats socialistas que lo badavan, per un còp unidas ! L’UMP a mostrat son unitat tot parièr cap a Philippe Seguin, un òme d’onor, un grand patriòta, un grand Francés… Veniá de passar…

 

Editorial de La Setmana, n°748

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article
7 janvier 2010 4 07 /01 /janvier /2010 13:42
Dejà lo sèt e los Reis son passats…
Dins los evangèlis, se pòt legir que :
los Reis an portat de presents per rendre omatge a Jèsus e a sos parents, Josèp e Maria.
los pastres son venguts tanben après aver vist l'estela lusentissima

Un pauc de dos mila ans après, que ne demòra ?

Ne i a que dison qu'aquò interessa pas mai degun
Ne i a que dison que son pas que farivòlas
Ne i a que parlan de supersticion
Ne i a que…
Çaquelà,
Ne i a que son pas encara convertits al vedèl d'aur
Ne i a que pòrtan secors a sos vesins, coneguts e desconeguts…

L'annada que ven de començar serà dificila per mai d'un ; son pas los vòts de nòstre president tant aimat que cambiaràn las causas…
Vos desiri una bona annada a totes…
Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Curiosa
commenter cet article
4 janvier 2010 1 04 /01 /janvier /2010 10:54

Au cap deu camin…

 

Ua annada que ven de s’acabar ; un an navèth que ven de vàder… e devant nosauts un avenidor que ne mestrejam pas per definicion ! Entà l’an navèth, la costuma que vòu que resolucions, bonas en generau, e sian presas a maugrat que ne sian pas tengudas. Personaument, que i a bèra pausa que ne’n hèi pas mei entà n’aver pas a’m reprochar de n’estar pas sonque un vauarren… Avant de m’aviar suu camin desconeishut pr’aquò, que’m viri a l’endarrèr e que’m brembi deu men prumèr article Pax americana pareishut a la fin de 1995 dens La Setmana (no 29, p.4) qui n’èra aus sons prumèrs pas. D’Irlanda estant, los eveniments exagonaus qu’avèvan ua auta dimension pr’amor deu reclam mei que petit balhat per la premsa irlandesa ; e que’m semblava a l’epòca interessant de har partejar lo men punt de vista aus legidors de La Setmana. Ne partejavi pas brica pr’aquò l’optimisme de Dàvid Grosclaude quand hasó la jòga de har paréisher un setmanèr… cada setmana ! Los sostens moraus, que’us avèva de segur ; d’abonats, que n’avèva… qualques uns ! Mès que cau emplear ueit paginas cada setmana dab navèras qui pòrta quaucomet aus legidors qui an d’autes mejans ta’s s’assabentar. Calam e tinta ne sufeishen pas a se guardar o a aumentar un lectorat. N’es pas sonque au mitan de l’annada seguenta que la mia collaboracion e venguè mei regulara. E desempuish, que pòrti modestament la mia pèira. Que hèi de l’editorialista cada setmana e las causidas, marridas o pas, que son las mias. Que los mens perpaus o la mia prauba lenga  – apresa e non pas popada au brèç – n’agraden pas totjorn a tots, qu’ac sabi ! Que ne sia pas deu gascon o deu lengadocian blos, qu’ac sabi ! mas qu’èi aprés ua causa dens la mia vita : lo movement que’s pròva en caminant ! La Setmana qu’assaja de n’estar un exemple positiu !

 

Editoriau de La Setmana, n° 747
Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article
29 décembre 2009 2 29 /12 /décembre /2009 16:07
Quicòm  de mai o de mens…
Nadal es venguda de mai en mai una fèsta pagana… Aquò deu far plaser als « laïcistas » que plaidejan per una religion « dins l’esfèra privada » unicament ; demandan pas pr’aquò sa supression que seriá una escasença de mens per far la fèsta ! N’a calgut de temps a la Glèisa catolica per per qu’acceptèsse la pèrda de sas prerogativas ; e los esfòrces de Nicolas Ièr per ensajar de reviscolar l’aliança del sabre e de l’aspersor an pas rescontrat lo resson que benlèu esperava. Levat qualques excepcions, la Glèisa catolica es tornada subretot a sa mission primièra qu’es d’èsser al servici dels autres. Coma la natura aima pas lo voide, los « laïcistas » se son virats cap a l’islam, religion novèla dins l’espaci europèu e francés que sofrís d’un a priori negatiu degut autant a l’ignorància coma a l’ambient de terrorisme e a l’integrisme militant de qualques uns. Pendent decennis, los òmes politics se son desinteressats d’aquela situacion. An refusat de veire una cèrta radicalizacion deguda a la situacion internacionala per part e al cambiament de las mentalitats dins la populacion immigrada… Un immigrat, un còp èra, èra qualqu’un d’invesible ; fasiá son trabalh e tornava dins son quartièr amb los autres… L’integracion èra un mot desconegut per eles ; de segur, en renegant lor passat, d’unes s’assimilavan mas lo mens qu’èra esperat d’eles èra que foguèssen discrèts e que se mesclèssen pas dels problèmas dels Franceses coma la politica o las eleccions… del moment que França los aviá acceptats (!). Los crestians dison que Jèsus nasquèt dins una grèpia pr’amor del refús opausat a Josèp e Maria de la part de las gents « de soca ». Foguèt lèu reconegut pr’aquò pels pastres e pels Reis ; sembla que siá vengut encara mai dificil pels immigrats de l’ora d’ara…

Editorial de La Setmana, n°746
Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article
20 décembre 2009 7 20 /12 /décembre /2009 12:50
Istòria vertadièra qu'una amiga ven de me far passar :

Al portanèl d'un burèu de pòsta de la capitala, i a un tropelat de monde qu'espèran en repotegant que lor torn venga per depausar un chèc o n'encaissar un.
L'emplegada fa tot son possible per donar satisfaccion a cadun mas la pauròta a pas que dos braces !
Te li arriba un client enmaliciat que passa davant totes los autres :
« Me cal encaissar aquel chèc de tira !
Soi desolat, mossur, mas m'ocuparai de vos quand aurai acabat amb las gents que son avant vos.
Mas sabètz qui soi ? » se met a cridar lo client roge de colèra.
Alavetz, la prepausada demanda lo silenci al monde que son dins la fila d'espèra :
« Benlèu que nos anatz poder ajudar ! Avèm aicí un mossur que sap pas pus qui es. Se un de vosautres lo pòt ajudar, que siá mercejat ! »
Lo monde de rire… e lo client de partir en disent :
« T'enculi, salòpa ! »
E la prepausada li respon sens esitacion e amb un sorire :
« Soi desolada, mossur, mas vos calrà esperar vòstra torn per aquò tanben ! »


Se vei qu'a París d'unes an una crisi d'identitat tanben !
Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Vida vidanta
commenter cet article
18 décembre 2009 5 18 /12 /décembre /2009 10:53
Que vse perpausi aqueth tèxte que m's arribat per corrièl… Ne'u coneishèvi pas personaument mès que's pòt aplicar a uei lo dia (coma disen los Bearnés!)


"les auxiliaires être et avoir" de Yves Duteil

  • Loin des vieux livres de grammaire,
  • Écoutez comment un beau soir,
  • Ma mère m’enseigna les mystères
  • Du verbe être et du verbe avoir.
     
  • Parmi mes meilleurs auxiliaires,
  • Il est deux verbes originaux.
  • Avoir et Être étaient deux frères
  • Que j’ai connus dès le berceau.
     
  • Bien qu’opposés de caractère,
  • On pouvait les croire jumeaux,
  • Tant leur histoire est singulière.
  • Mais ces deux frères étaient rivaux.
     
  • Ce qu’Avoir aurait voulu être
  • Être voulait toujours l’avoir.
  • À ne vouloir ni dieu ni maître,
  • Le verbe Être s’est fait avoir.
     
  • Son frère Avoir était en banque
  • Et faisait un grand numéro,
  • Alors qu’Être, toujours en manque
  • Souffrait beaucoup dans son ego.
     
  • Pendant qu’Être apprenait à lire
  • Et faisait ses humanités,
  • De son côté sans rien lui dire
  • Avoir apprenait à compter.
     
  • Et il amassait des fortunes
  • En avoirs, en liquidités,
  • Pendant qu’Être, un peu dans la lune
  • S’était laissé déposséder.
     
  • Avoir était ostentatoire
  • Lorsqu’il se montrait généreux,
  • Être en revanche, et c’est notoire,
  • Est bien souvent présomptueux.
     
  • Avoir voyage en classe Affaires.
  • Il met tous ses titres à l’abri.
  • Alors qu’Être est plus débonnaire,
  • Il ne gardera rien pour lui.
     
  • Sa richesse est tout intérieure,
  • Ce sont les choses de l’esprit.
  • Le verbe Être est tout en pudeur
  • Et sa noblesse est à ce prix.
     
  • Un jour à force de chimères
  • Pour parvenir à un accord,
  • Entre verbes ça peut se faire,
  • Ils conjuguèrent leurs efforts.
     
  • Et pour ne pas perdre la face
  • Au milieu des mots rassemblés,
  • Ils se sont répartis les tâches
  • Pour enfin se réconcilier.
     
  • Le verbe Avoir a besoin d’Être
  • Parce qu’être, c’est exister.
  • Le verbe Être a besoin d’avoirs
  • Pour enrichir ses bons côtés.
     
  • Et de palabres interminables
  • En arguties alambiquées,
  • Nos deux frères inséparables
  • Ont pu être et avoir été.
Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Cançons
commenter cet article
15 décembre 2009 2 15 /12 /décembre /2009 00:55

Los colhonats del progrès…

Deu èsser aquò la pensada unica ! Legissi (La Setmana no 743) que tres presidents en Miègjorn-Pirenèus – region, conselh general de Garona Nauta e comunitat urbana de Tolosa – vòlon a tota fòrça lor TGV Sud-Oèst, e un legeire (Joan Thomas) ven trepar mon semenat en escrivent (no 743 tanben) per dire tot lo mal que ne pensa e ne profitar per vantar – s’ai plan comprés – una LGV de Tolosa cap a Perpinhan, Barcelona, Valéncia… E ieu qu’aviái previst de vos’n parlar en exclusivitat… Quin mestièr !

Vertat es que, del costat de Gasconha (region Aquitània), entenèm una sansonha comparabla. Los elegits, sensibles als arguments de RSF – rets ferrats de França – son en majoritat favorables a l’estension de la LGV cap a Baiona e cap a Tolosa après – o en meteis temps que – lo tronçon Tours-Bordèu serà estat mes en plaça. Los arguments son simples – òsca per RSF ! – ; un tren que fila a 300 km/h permetrà, se de besonh, de desenclavar la region e, çò mai important, serem mai pròches de París. Al nom d’un progrès supausat, nòstres presidents de region o de conselh general son prèstes a sacrificar una part bèla del massís landés (desforestacion) e a balhar rason als visionaris (sic) de l’amainatjament de l’Euròpa de l’epòca (sièis païses sonque) que destinavan lo tèrç sud de l’exagòn a una vocacion de « region bronza-cuol » o de « pargue de lésers ». Mas aquel tropisme pel Lum exagonal sembla pas agradar a totes e ne i a que s’organizan per far avortar aquel projècte en propausant una alternativa realista que permetriá d’estalviar tot aquel desgalhatge autant uman coma environamental sens comptar las despensas (mai de 20 miliards d’euros) que seràn suportadas per una populacion que París es pas sa destinacion primièra. Mas, de segur, devon apartenir a l’ultra-esquèrra !

 

Editorial de La Setmana, n° 744

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article
6 décembre 2009 7 06 /12 /décembre /2009 23:53

Quista requista ?

Com cada annada, desempuish bèra pausa, lo Téléthon que vengó la dimenjada passada suu fenestron tà ajudar los cercaires a trobar – dens un an, dens dètz ? – un vaccin o un remèdi contra la miopatia o autas malautias orfanèlas. Com cada annada, celebritats que participèn a aqueth circ mediatic pr’amor que’s sap que, sens la preséncia d’aquestas, lo resultat ne seré pas autan bon com ac espèran los organizators de la manifestacion. Com cada annada, sus l’aire « Francés, qu’ètz formidables ! » articles e intervistas que ns’expliquèn que calèva balhar enqüèra mei de moneda en despieich de la Crisi… Quauque temps a, dens un deus sos discors nombrós sus l’excepcion francesa, lo nòste president tant aimat qu’anonciè au pòble esbalausit qu’avèva decidit de har de la recèrca ua prioritat e que, tà aquò har, l’envolòpa budgetària tà las naotecnologias que seré doblada e portada a 350 000 000 d’euros en cinc ans. Òsca ! Lo téléthon 2009 que ven de’n raportar 90 000 000. Trobatz l’error ! Los qui n’an pas la memòria corteta que’s deven brembar que lo medish e avèva declarat arunan, davant los cortesans assemblats, que los cercaires ne trobavan pas arren e qu’ua grana majoritat e’s contentavan de ppassar la jornada dens burèus plan esclairats e cauhats ! Lo téléthon n’es pas sonque ua d’aqueras manifestacions màgers qui hèn apèl a la nòsta generositat pr’amor de la caréncia de l’Estat – sens comptar las jornadas de la Crotz roja e autas canas blancas. Los Restos du cœur qu’existeishen tanben d’ua faiçon provisòria desempuish 25 ans tà neurir los qui n’an pas lo dequé. De segur, las gents ordinàrias que son generosas. Que seré benlèu enqüèra miélher que l’Estat joguèsse lo son ròtle : afavorizar ua equitat mei bona enter los ciutadans !

 

Editoriau de La Setmana, n°743

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article
2 décembre 2009 3 02 /12 /décembre /2009 23:57
Euròpa totjorn ?
 
Fin finala, totes los païses an signat lo tractat de Lisbona. Amb qualque dificultat pr’aquò. Los Irlandeses an tornat votar pr’amor del primièr vòte negatiu e lo president chèc, antièuropèu convençut, signèt qualques jorns a quand poguèt pas far de mens. Nòstre president plan aimat, après lo refús per refrendum del pòble francés, coratjós mas pas temerari, s’es apiejat sus sa majoritat al parlament per aver una responsa positiva. La setmana passada, los presidents dels païses de l’Union europèa causiguèron, per las doas o tres annadas a venir, un president e una repesentanta pels afars estrangièrs. Amb l’eleccion d’aquelas doas personas desconegudas mas, de segur, pas sens qualitat, los païses màgers pensan que poiràn contunhar de far valer lors interèsses abans los de l’Union. Dins lo meteis temps, fan creire als ciutadans que la contruccion d’Euròpa avança. França e Alemanha s’èran aliats per la circonstància e es una causa sabuda que Nicolas Ièr es per una Euròpa a la francesa sonque. Degun a pas oblidat coma pavonegèt quand foguèt president pendent lo segond semèstre de l’an passat. Dempuèi Mitterrand, avèm pas agut cap de decideire qu’aja una consciéncia europèa ; e los Britanics qu’an pas jamai volgut d’una entitat supranacionala an sabut manobrar per obténer un zòna de libre-escambi unicament. E an capitat ! Los païses de l’ex-Euròpa de l’Èst, qu’an conegut l’amistança del grand frair de Moscòu los aurián benlèu pas seguits aguèssen agut Un autre exemple de seguir. Michel Rocard o tornèt dire : « L’Euròpa supranacionala es mòrta e l’ideal primièr dels fondators es estat pervertit ». A mens… que Van Rompuy (Bèlga) e Catherine Ashton (Britanica) nos susprengan en afirmant lor autoritat cap als interèsses nacionals.

Edotorial de La Setmana, n°741
Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article
30 novembre 2009 1 30 /11 /novembre /2009 00:05
A cadun son « excepcion »
 
Veni de passar una setmana sens entendre parlar, ni de nòstre president plan aimat – un pauc pr’aquò –, ni de la gripa porcina, ni de totas aquelas causas que son una bona part de « l’excepcion francesa ». Eri a far visita a la parentat qu’aviái pas vista desempuèi un brave brieu. E aquí, quitament se o sabiái un pauqueton, ai tocat del det « l’excepcion cisalpina ». Dins las convèrsas, lo president del Conselh, Silvio Berlusconi remplaça Nicolas (avantatge leugièr pr’aquò al darrièr), l’esquèrra es autan discreditada coma en cò nòstre, los politicians o son tanben ; los del mezzogiorno que vivon pas que d’ajudas e los immigrats que venon raubar lo pan (e mai que lo pan !) de las gents onèstas que trabalahan fan l’unanimitat contra eles... Los Franceses tanben... Mas aquí es subretot dins lo domeni del football ! A ! N’aurai entendut parlar de la main d’Henry qu’a permés (coma a l’epòca, « la man de Dieu » de Maradonna) la qualificacion d’una equipa de França que o meritava pas ; naturalament, los Irlandeses son lausats per lor fair-play. E se sap que los Italians, de tota faiçon, son pas concernits que son campions del mond e que lo fair-play lor es una segonda natura ! Tot aquò vos rapèla pas res ?
I a una diferéncia pr’aquò ; es que, pel moment e dins la màger part de las escasenças, levat quand i francesi son presents (e encara pas totjorn), las convèrsas se fan generalament in dialetto. Lo parlar bergamasc (Bergamo) es plan viu e emplegat dins la vida vidanta e mai tengan un discors qu’entenèm sovent que lo bergamasc del vesin es diferent, etc. E semblariá que los joves qu’aprenon, de segur, l’italian (que fa encara mai d’emprunts a l’anglés que lo francés) a l’escòla volguèssen servar il dialetto qu’es una part de lor identitat.
 
Editorial de La Setmana, n°742
Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Anar del mond
commenter cet article

Presentacion

  • : Le blog de Andriu de Gavaudan
  • Le blog de Andriu de Gavaudan
  • : Actualitat en lenga occitana Lenga e cultura occitanas (occitan ancian e modèrne)
  • Contact

Recèrca