Overblog Suivre ce blog
Administration Créer mon blog
26 septembre 2017 2 26 /09 /septembre /2017 12:13

Cachavièlha o sòmi ?

 

Ja sabiái que los Occitans èran d’especialistas eminents de lingüistica que daisson pas escapar una quita parpèla d’agaça. Descobrissi ara suls malhums socials que lors ligams amb Catalonha ne fan d’exegètas de la situacion presenta. De segur, fins a aquesta setmana, son pas los mèdia franceses que nos an portat qualques esclarciments o analisis sus una situacion qu’a pas quitat de pejorejar a prepaus del referendum promés per aqueste dimenge per las autoritats catalanas. Las insultas, porcassièras o pas, cap a las autoritats de Madrid i fan flòri ; las paraulas de sosten cap al pòble catalan tanben. Mas comentaris argumentats per nos explicar las rasons d’aquel referendum, ne trobam quitament pas… En cò nòtre, a calgut esperar l’entrevista del sénher Carles Puigdemont, cap del govèrn catalan, sus una ràdio exagonala per ne saber un pauc mai e constatar que « l’extremista independentista forsenat » [Le Monde], en mai d’èsser poliglòt, podiá tenir de prepausses senats e pareissiá pas ni exaltat ni pèc. Aprovar o pas sas rasons es quicòm mai coma lo d’aprovar o pas l’actitud e los discorses del primièr ministre espanhòl, Rajoy… Lo sosten als « fraires » o « cosins » catalans me pareis relevar – m’engani benlèu – d’un transfèrt de la part de mond que son « enrabiats » de veire lo pauc d’atencion que lo govèrn de París pòrta a las reivindicacions dels movements occitans – per demorar en cò nòstre ! Es evident que la societat catalana a una istòria que n’avèm pas coneguda e que, dins una epòca recenta, a fargada una identitat encara mai fòrta per resistir, elèit e gents ordinàrias ensems. La mòrt del caudillo rendèt possible las autonomias dins lo reialme mas, dins nòstras societats, materialistas e adèptas del vedèl d’aur, ont l’individualisme preval,  los Catalans vòlon pas mai « pagar pels autres » e vòlon córrer l’aventura, estrambordanta a priori, de l’independéncia…

 

Andriu de Gavaudan

Editorial

La Setmana, n° 1086

Repost 0
17 juin 2017 6 17 /06 /juin /2017 17:23

Ieu, reborsièr…

 

Sabi pas s’aquò interessarà qualqu’un mas coma m’an demandat d’escriure quicòm per Lo País [Lou Païs] me i meti abans la data fatidica balhada pel cap-redactor. M’a dit, en substància : « Fagas pas lo colhon, me cal lo papièr pel 15 de mai. » M’a pas precisat l’annada, ça que la !

Lo problèma es que, dempuèi lo temps qu’escrivi, o fau pas que possat al cuol coma dison, coma s’aviái qualqu’un que me butèsse a escriure en me metent una espasa o un cotèl dins l’esquina. Sabètz, a còps, me sentissi un pauc coma la lèbe dins l’istòria del fabulista, La lèbe e la tartuga amb la tartuga que ganha e una moralitat que m’espantava quand èri drollet : « Servís pas a res de córre se partes pro de d’òra. » Ieu, ai pas a far a la corsa amb degun e ai tendéncia a far coma la lèbe e a proscrastinar, es a dire a reportar, reportar fins al moment que la causida i es pas pus : devi téner ma promessa o passar per un c…

Dins mon mestièr de « jornalista » escrivi de cronicas, balhi mon vejaire suls eveniments que me pertòcan, etc. I a pas aquí de dificultat màger mas son de cronicas setmanièras e es pas totjorn aisit de trobar quicòm d’« intelligent » cada sèt jorns, subretot quand l’aventura dura dempuèi un quarantenat d’annadas per un jornal e un vintenat d’annadas per un autre.

Quand èri en activitat – es plan melhor que “quand trabalhavi”, non ? –, escriviái mos articles la nuèch generalament ; ara que soi a la retirada, las causas se son pas melhoradas !

Per ieu, la lenga occitana es una aisina coma o son lo francés o l’anglés. Las lengas son fachas per comunicar tant a l’escrich coma a l’oral e dins totes los domenis. Nòstra lenga – disi « nòstra » perque aparten a totes los vivon en Occitània (païses d’òc) – se deu donc apoderar totes los domenis de la pensada.

Diguèron a nòstres paires e nos an dich de longa que l’occitan – lo patoès – que siá gavaudanés o de Clarmont d’Auvèrnhe, de Pau o de Sisteron… èra bon per « parlar pas qu’a las bèstias e a la domesticitat » [Giono]. A ! quantas asenadas, quantas bestiesas – eufemismes ! – prononciadas, al nom de la republica, per sos representants, sos elèits (autoproclamats, lo mai sovent) son Acadèmia francesa, sos Pivot de servici, sos jornalistas ignorants, mès que se’n creson !

Que los Occitans gavaudaneses e totes los autres empleguen la lenga occitana per dire la vida d’autres còps, escriure poesias sul relòtge vièlh o la glèisa romanica o contar colhonadas « per çò qu’es plan mai amusent en patoès, mon cher » (?!), per ieu, aquò fa pas lo compte.

O sabèm totes que la vida vidanta èra plan mai bona autres còps mas coma degun es pas jamai tornar en arrièr, fasèm viure nòstre lenga e nòstra cultura que las gents de París considèran coma mespresablas.

Fasèm viure la lenga dins la vida vidanta mas tanben dins los escambis orals e escriches que tractan de filosofia, religon, arquitectura, cinéma, inforamtica, etc. e tanben de la vida de la Ciutat

Vos cal pas escotar, nos cal pas escotar los que dison que las lengas oficialas son que pòdon exprimir totas las nuanças de la pensada… Semblan d’aver oblidat aqueles piòts que la lenga de Mamherbes e de Voltaire, la de Shakespeare e de Walt Whitman, la de Goethe e de Rillke, etc. totas an empruntat a las lengas grèga e latina.

Fasèm viure la lenga dins las amassadas sens aver totjorn als pòts de remarcas descortesas quand qualqu’un parla pas exactament lo parlar de l’endrech.

Fasèm viure la lenga e lo país, e lo país dins sa lenga qu’es l’occitan. Ne cal pas aver vergonha, ne cal pas se desecusar de la parlar…

Benlèu, aquelas qualques linhas, las consideraràn qualques uns coma las d’un reborsièr, mès ne soi un, de reborsièr, desmpuèi totjorn, e fièr de l’èsser !

Mas m’apercebi que me soi pas presentat. Filh d’un immigrat vengut d’Itàlia, soi un targuet de Maruèjols qu’a plantat bordon en Gasconha dempuèi unes quaranta cinc ans – trabalh obliga – après las annadas d’universitat al Clapàs (Montpelhièr en francés).

Vos en dirai mai un autre còp…

 

Lo Reborsièr de La Terrissa

Lou Païs, 2017

Repost 0
28 avril 2013 7 28 /04 /avril /2013 23:17

Sabètz qu'en principi, a las eleccions venentas, i aurà de cambiaments…

Levat las comunas de 500 estajants e mens, totas las autras auràn de listas que seràn elegidas a l'escrutin de lista… la possibilitat de tirar un nom o de n'ajustar un seràn interdicha.

Pr'aquò l'alternança òme - femna demorarà encara que…

ne i a que demandan que i aja l'alternança mas en ajustant los « gays » : òme - femna - « gay » / femna - « gay » - òme / « gay » - òme - femna…

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Umor
commenter cet article
22 avril 2013 1 22 /04 /avril /2013 19:05

Que seguishem tots las peripecias e benalejas de la lei « Maridatge ende tots ». L'afar n'es pas navèth e m'a hèit brembar d'ua istòria – de segur omofòba com se ditz adara e com tot comportament e tota paraula son -fòbs quicòm ! – que se contava quand èri drolletòt dens mon país « avitalhat peus corbaishs » (com disèvan los que's trufavan de jo e que, segon la terminologia emplegada anuèi èran d'omofòbs, non ?).

Ende nosauts n'èra pas sonque ua amuseta, pas fina fina benlèu mès qu'èrem urós… Ne sabèvi pas a l'epòca qu'èri « omofòb » e comunistofòf, borgesfòb, XVIau arrondimentofòb, parisencofòb, etc.

 

Adara que soi guarit, me pensi, pr'amor que ne disi pas mei arren !

 

& & &

Un gojat que torna a soa de ser dens lo XVIau arrondiment :

« Mair, mair, que ditz tot gaujós, qu'aimi ! »

La mair qu'es tota suspresa e contenta a l'encòp d'aprénguer que lo son  hilh es amorós. Que li pausa questions ende ne saber mei.

« Quina es ? Maria Galanta de Bonamaison de Capsús ?

— Non, mair.

— La Maria Bernadeta de Chamborci Conhac de Capvath ?

— Non, mair. »

Après aver passat totas las coneishenças de la familha e un pauc inquièta totun :

« Ne seré pas la goja ?

— Non, mair.

— Mès enfin, me'u vas díser a la fin ?

— Qu'es lo hilh deu portèr, mair. »


La mair que's seita e la cara dens las soas mans, que s'exclama :

« N'es pas Diu possible. Un comunista ! »

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Umor
commenter cet article
22 avril 2013 1 22 /04 /avril /2013 16:04

  Ieu disi que l'ambicion es una bona causa quand es per servir una bona causa justament ! E, dempuèi qu'a daissat lo PF per fondar lo FLG e vampirizar lo PC, J.L.M. ne fa pròva cada jorn.

Coma la Joana de Domrémy, a entendut las voses del cantic : « Salva, salva la França / Ne l'abandones pas, ne l'abandones pas ! »

Es prèste a governar e a venir Primièr ministre. E fa assaber sas exigéncias : « Ayrault ? Berk ! Sos ministres ? Berk ! Berk ! »

Vòl plan considerar una demanda eventuala dins lo cas que Montebourg seriá, el, Primièr ministre…

Li cal pr'aquò reconéisser que digun, pel moment, li a pas demandat son avís.

 

Jean-Luc Mélenchon a de l’ambition et le fait savoir. Interrogé lundi matin par Europe 1, le leader du Front de gauche, ne le cache pas : devenir Premier ministre, il "travaille à cela", a-t-il reconnu. "Bien sûr, c'est le but. François Hollande avait une chance de faire quelque chose de bien, il l'a ratée. Il peut se rattraper... Il peut me nommer Premier ministre. Je n'ai pas peur !", a lancé le médiatique patron du Parti de gauche, qui assure toutefois ne pas avoir été contacté dans le cadre d’un éventuel remaniement. "J'avais dit que je n'irai pas. Donc on ne m'a rien proposé...", assure celui qui, de toute façon, n’aurait jamais accepté une telle proposition : "ce gouvernement-là ? Oh non... Diriger un gouvernement, oui, mais pour changer complètement de cap...".

 

Ne i a un autre – qu'es sul joquièr de l'Assemblada nacionala – qu'a fach saber qu'èra pas interessat ; aquel tanpauc, digun sembla pas de li aver demandar son avís.


Evoquant une «rumeur», le président de l’Assemblée nationale, Claude Bartolone (PS) - très populaire parmi les députés de gauche comme de droite -, a assuré hier sur Canal + qu’il n’était pas intéressé par le poste de Jean-Marc Ayrault à Matignon.

 

En revenja, ai pas pogut tirar res del Gaston Lagaffe que sa sola responsa es estada : « M'enfin ! »

 

Ieu, personalament, aquò m'interessariá mas ai l'òrt a preparar e l'èrba a l'entorn de l'ostal que comença d'èsser un pauc longa. En mai d'aquò, pòdi pas envisatjar de far se pausar l'elicoptèr sul prat a costat de l'ostal ! Es pas que la plaça manca, que non pas ! mas los vesins – que se tròban a un centenat de mètres – m'an ja prevengut que nos trobam dins una zòna protegida e que, sols, los petarèls, los 4x4, los quads e las talhairas per la pelena son admeses…

Donc, en principi, soi pas interessat mas vòli pas insultar l'avenidor. Cal pas jamai dire : « Font, beurai pas jamai de ton aiga… »

 

 

Ai volgut far conéisser nòstra posicion sul sicut urbi et orbi per encoratjar d'autras presas de posicion.

Ajudarà o ajudarà pas lo president ? Dison qu'aima pas aver a causir, mas aurai fach mon dever e tot mon possible per l'ajudar a sortir del desamor ont sembla se trobar ara…


 

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Umor
commenter cet article
9 octobre 2012 2 09 /10 /octobre /2012 10:58

Fa dos jorns que la fornièra me balha un conselh quand crompi ma bagueta de pas.

E soi un pauc susprés del conselh !

 

DSC_0060.JPG

 

 

 

Pensatz que devi anar veire lo mètge?

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Umor
commenter cet article
5 novembre 2011 6 05 /11 /novembre /2011 00:00

Lo nòste president tant aimat que passa lo son temps e  que met la soa energia a sauvar Euròpa e l'euro qu'avè responut aus jornalistas que la Giulia Bruni-Sarközy semblava a la soa mair e qu'èra ua bona causa…

L'aute gèr, a Canas, a l'amassada deu G20, lo president deus Estats units, Barack Obama, que hasó la medisha remarca fàcia aus jornalistas e que digó : « La Giulia que sembla a la mair ; qu'es ua bona causa que ne sembla pas au pair ! » [Citi de memòria de segur.]

A ! a ! a !

Lo nòste president tant aimat que recebó lo compliment naturaument ; qu'a lo sens de l'umor ! Mès que disen que n'èra pas hèra content totun.

 

Degun n'a pas mençonat qu'ua remarca atau qu'es atribuïda a George Bernard Shaw (1856-1950), prèmi Nobel de literatura en 1925. [Anatz sus la tela ende ne'n saber mei !]

 

A ua actora hèra beròja qu'èra amorosa d'eth e que'u suplicava de l'esposar en díser ende'u convéncer :

« Mèste, imaginatz un pauc ; qu'aurem ua hilhòta qu'auré la vòsta intelligéncia e la mea beutat. »

Bernard Shaw que'u responó :

« Qu'es ua possibilitat, Madame, mès imaginatz qu'estosse lo contrari. »

 

P.S. Endeus que ne coneishen pas G. B. Shaw, que senhali qu'es eth qu'a escriut la pèça famosa Pygmalion e que la comedia musicala,  My Fair Lady, es tirada de la pèça.

Tots que coneishen : The rain in Spain stays mainly in the plain! The rain in Spain stays mainly in the plain!

 

E que vse balhi las paraulas d'aquesta cançon [paraulas presas sus internet]

 

The rain in Spain

 

Servants Poor Professor Higgins!
Poor Professor Higgins! Night and day
He slaves away! Oh, poor Professor Higgins!
All day long On his feet; Up and down until he's numb;
Doesn't rest; Doesn't eat;
Doesn't touch a crumb! Poor Professor Higgins!
Poor Professor Higgins! On he plods Against all odds;
Oh, poor Professor Higgins! Nine p.m. Ten p.m.
On through midnight ev'ry night.
One a.m. Two a.m. Three...! Quit, Professor Higgins!
Quit, Professor Higgins! Hear our plea
Or payday we Will quit, Professor Higgins!
Ay not I, O not Ow, Pounding pounding in our brain.
Ay not I, O not Ow, Don't say "Rine," say "Rain"...
Eliza The rain in Spain stays mainly in the plain!
Henry By George, she's got it! By George, she's got it!
Now, once again where does it rain? Eliza On the plain!
On the plain! Henry And where's that soggy plain?
Eliza In Spain! In Spain! The three
The rain in Spain stays mainly in the plain!
The rain in Spain stays mainly in the plain! Henry
In Hartford, Hereford, and Hampshire...?
Eliza Hurricanes hardly happen.
How kind of you to let me come! Henry
Now once again, where does it rain?
Eliza On the plain! On the plain! Henry
And where's that blasted plain?
Eliza In Spain! In Spain! The three
The rain in Spain stays mainly in the plain!
The rain in Spain stays mainly in the plain!

Que podetz cantar mei hòr que vs'eneteni pas.

Repost 0
Andriu de Gavaudan - dans Umor
commenter cet article

Presentacion

  • : Le blog de Andriu de Gavaudan
  • Le blog de Andriu de Gavaudan
  • : Actualitat en lenga occitana Lenga e cultura occitanas (occitan ancian e modèrne)
  • Contact

Recèrca